KPSS Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası konusundan çözümlü test. Tamamı özgün, her sorunun ayrıntılı çözümü var.
0doğru
0yanlış
0,00net
22:00kalan
SORU 01
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin matematik konumunun sonuçları arasında gösterilemez?
Çözüm
Matematik konum, bir yerin enlem ve boylam değerleriyle ilgilidir; iklim, gölge boyu, gece-gündüz süreleri ve kuşak bu konumun sonuçlarıdır. Üç tarafın denizlerle çevrili olması ise ülkenin çevresindeki kara ve su kütlelerine göre yerini belirtir ve özel konumun sonucudur. Bu iki kavramın karıştırılması coğrafyadaki en sık hatalardandır.
SORU 02
Aşağıdakilerden hangisi, bir akarsuyun Türkiye'deki bir göle göre genel olarak sahip olduğu bir özelliktir?
Çözüm
Doğru cevap C'dir, çünkü akarsular dinamik ve sürekli hareket hâlindedir; göller ise genellikle durgundur. En güçlü çeldirici olan A ise göllerin kapalı havzada bulunma olasılığı yüksek olduğundan, akarsular için genel bir özellik değildir.
SORU 03
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de dağ oluşumlarının yer şekline etkilerinden biri olarak gösterilemez?
Çözüm
Doğru cevap D'dir çünkü dağların uzanışı, denizel etkinin iç kesimlere ulaşmasını zorlaştırır, kolaylaştırmaz. Bu, adayın dağların iklim üzerindeki etkisini yanlış yorumlama ihtimaline yönelik bir çeldiricidir.
SORU 04
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin özel konumunun bir sonucu olarak ortaya çıkan bir özelliktir?
Çözüm
Doğru seçenek D'dir çünkü ticaret yollarının geçmesi, Türkiye'nin kıtalar ve denizler arasındaki özel konumu ile ilgilidir. En güçlü çeldiricilerden C ise matematik konumuna da bağlanabileceği için yanlıştır; iklim çeşitliliği matematik ve özel konumun ortak sonucudur.
SORU 05
Karadeniz kıyı kuşağında aşağıdaki iklim ve bitki örtüsü eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Çözüm
Doğru cevap C'dir; Karadeniz kıyısı her mevsim yağışlıdır ve doğal bitki örtüsü ormandır. En güçlü çeldirici olan B ise makinin doğru bölgede olmayışı nedeniyle yanlıştır, Akdeniz’de yaygındır.
SORU 06
Aşağıdakilerden hangisi, bir gölün Türkiye’deki bir akarsuya göre daha büyük olasılıkla taşıdığı bir özelliktir?
Çözüm
Doğru cevap A’dır çünkü kapalı havza göllerde buharlaşma, tuzluluğu artırabilir. En güçlü çeldirici D olup göllerde genelde fazla değişim olmaz; akarsularda ise debi yıl içinde yağışa bağlı çok değişir fakat bazı akarsuların da sabitliği düşünülebilir.
SORU 07
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de tektonik hareketlerin bir sonucu değildir?
Çözüm
Doğru cevap E'dir. Volkan konilerinin rüzgarla aşınması mekanik çözülmeye girer, tektonik hareketin doğrudan sonucudur denemez. En güçlü çeldirici B ise tektonik çökmelerle oluştuğu için yanlıştır.
SORU 08
Türkiye'nin matematik konumunun bir sonucu olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Çözüm
Doğru seçenek B’dir. Matematik konum, enlemden dolayı kuzey-güney arasında sıcaklık farkı oluşmasına neden olur. En güçlü çeldirici D ise Türkiye'nin özel konumu ile ilgilidir, matematik konumla ilgili değildir.
SORU 09
Akdeniz ikliminin doğal bitki örtüsü ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
Çözüm
C seçeneği yanlıştır. Bozkır, yazları kurak ve yağışın az olduğu iç bölgelerde görülür. Akdeniz ikliminin yazları yağışlı dağ eteklerinde bozkır görülmez. En güçlü çeldirici A, kızılçam ormanının tahrip edildiğinde makinin ortaya çıkmasıyla ilgilidir ve doğrudur.
SORU 10
Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye’deki akarsular ile göllerin genel özelliklerinden biridir?
Çözüm
Akarsular taşıdıkları alüvyonlarla ova oluşumuna katkıda bulunabilir, bu özellik göller için geçerli değildir. En güçlü çeldirici olan A seçeneği yanlıştır çünkü birçok gölde mevsimsel değişikliklere bağlı olarak su seviyesi önemli ölçüde değişebilir.
SORU 11
Aşağıdaki bölgelerden hangisinde, verilen iklim tipi ve doğal bitki örtüsü eşleştirmesi doğrudur?
Çözüm
İç Anadolu'da karasal iklim ve doğal bitki örtüsü olarak bozkır yaygındır. En güçlü çeldirici olan C seçeneği ise Karadeniz’in doğal bitki örtüsünde genellikle iğne yapraklılardan ziyade karışık ormanlar yaygın olmakla birlikte, buradaki ifade eksik bir tanımlamadır ve Karadeniz için asıl karakteristik geniş yapraklı ormanlardır.
SORU 12
Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye’de fay hatlarının etkisiyle oluşmuş bir yer şekli değildir?
Çözüm
Konik volkanik dağlar fay hatlarıyla doğrudan ilgili değildir; bunlar volkanizma sonucu oluşur. Fay hatlarının etkisiyle horst ve grabenler, tektonik göller ve deprem ovaları oluşabilir. En güçlü çeldirici olan E seçeneği tektonik gölleri işaret eder, onlar da fayların etkisiyle olur.
SORU 13
Türkiye'deki akarsular ve göllerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Çözüm
Türkiye'de göllerin büyük kısmı kapalı havzalarda yer alırken, akarsular çoğunlukla açık havzada bulunur. En güçlü çeldirici olan A seçeneği yanlıştır, çünkü akarsuların debisi göllere kıyasla daha değişkendir.
SORU 14
Türkiye'nin matematik konumu dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğru bir genellemedir?
Çözüm
Türkiye, 36°-42° kuzey enlemleri arasında yer alır ve bu nedenle ekvatorun kuzeyindedir. C seçeneği yanlıştır, Türkiye yalnızca kuzey yarımkürededir ve güçlü bir çeldiricidir.
SORU 15
Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye’de dış kuvvetlerin etkisiyle oluşmuş bir yer şekli değildir?
Çözüm
Dağ sıraları Türkiye’de iç kuvvetlerle (tektonizma) oluşmuş yer şekillerindendir, dış kuvvetlerle değil. En güçlü çeldirici olan B seçeneği ise biriktirme sonucu değil, aşındırma sonucu oluşan falezlerdir fakat dış kuvvetlerle ilgilidir.
SORU 16
Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde, verilen bölge ile o bölgede egemen olan iklim tipi ve doğal bitki örtüsü doğru şekilde eşleştirilmiştir?
Çözüm
Akdeniz Bölgesi'nde 'Akdeniz iklimi' görülür ve bu iklimin doğal bitki örtüsü 'makiler'dir. En güçlü çeldirici olan A seçeneğinde ise Karadeniz Bölgesi'nde 'Karasal iklim' ve 'Bozkır' verilmiştir; oysa Karadeniz'de nemli iklim ve ormanlar egemendir, karasal iklim ise iç bölgelerde yaygındır.
SORU 17
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de hem dağ oluşum süreçleri hem de iklim özellikleri üzerinde etkili olan yer şekillerinden biridir?
Çözüm
Dağ sıraları, hem Türkiye’de orojenik (dağ oluşum) hareketlerin sonucunda oluşmuş, hem de bulundukları yerin iklimini etkileyerek yağış ve sıcaklık rejiminde değişikliğe neden olmuşlardır. Karstik ve delta ovaları dış kuvvetlerin, liman gölü ve kıyı kordonu ise akıntıların ve suların etkisiyle oluşur, ancak bunlar bölgesel iklim ya da geniş ölçekli orografik oluşum üzerinde kalıcı bir etkiye sahip değildir. 'Karstik ova' güçlü bir çeldiricidir, çünkü içeriği karmaşıktır; ancak iklim üzerinde dağlar kadar bir etkisi yoktur.
SORU 18
Türkiye'nin hem matematik hem de özel konumuna bağlı olarak aşağıdakilerden hangisi ortaya çıkmıştır?
Çözüm
Türkiye'nin matematik konumu nedeniyle, kuzey yarımkürede ılıman kuşakta yer alan ülkemizde dört mevsim belirgin olarak yaşanır. 'Maden çeşitliliği' ve 'depremsellik' özel konumdandır, matematik konumla ilişkili değildir. 'Karasal iklimin yalnızca iç kesimlerde' görülmesi doğru değildir; çünkü Türkiye'de karasal iklim kenar bölgelerde de yer alır. 'Yer şekillerinin batıdan doğuya alçalması' ise yanlış bir bilgidir; aksine yükselir. Özellikle 'B' güçlü çeldiricidir, fakat deprem kuşağı, matematikten değil levha hareketlerinden kaynaklanır.
SORU 19
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin özel konumunun bir sonucudur?
Çözüm
Özel konum; bir yerin denizlere, dağlara, yükseltiye ve komşularına göre durumudur. Kıyıların denizin ılımanlaştırıcı etkisiyle iç kesimlerden daha ılıman olması bu konumun sonucudur. Yerel saat farkı (A), güneş ışınlarının geliş açısı (B), kuzey rüzgârlarının soğuk olması (D) ve dört mevsimin yaşanması (E) ise enlem ve boylama bağlı matematik konum sonuçlarıdır.
SORU 20
Kışları ılık ve yağışlı, yazları sıcak ve kurak geçen; doğal bitki örtüsü maki olan iklim tipi Türkiye'de ağırlıklı olarak hangi bölgede görülür?
Çözüm
Tanımlanan iklim Akdeniz iklimidir; yazı kurak ve sıcak, kışı ılık ve yağışlı geçer, bitki örtüsü kurakçıl ve kısa boylu çalılardan oluşan makidir. Karadeniz'de her mevsim yağışlı iklim ve geniş yapraklı ormanlar, İç Anadolu'da karasal iklim ve bozkır, Doğu Anadolu'da sert karasal iklim görülür. E çeldiricidir; Güneydoğu'da da yazlar kurak geçer ancak kışlar daha soğuktur ve maki yaygın değildir.
Bu test, KPSS sınavının Coğrafya dersindeki Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası konusundan 20 soru içerir. Bu konu sınavda ortalama 7 soruyla temsil edilir, yani testi bitirdiğinizde konunun sınavdaki payının birkaç katı kadar soru çözmüş olacaksınız.
KPSS sınavında yanlış cevaplar doğruları götürür. Bu yüzden testi çözerken emin olmadığınız soruları işaretlemeden önce en az bir iki şıkkı eleyip eleyemediğinize bakın; eleyebiliyorsanız işaretlemek matematiksel olarak kârlıdır, hiçbir fikriniz yoksa boş bırakmak daha güvenlidir.
Testi nasıl çözmelisiniz
Soruları süre tutarak çözün; sınavda soru başına düşen süreyi bilmek, doğru cevabı bilmek kadar belirleyicidir. Her sorunun altında çözümü var, ama cevabı işaretlemeden çözüme bakmayın: yanlış yaptığınız soru, doğru yaptığınızdan daha çok şey öğretir. Test bittiğinde yanlışlarınızı not alıp ilgili konuya dönün.