120 soruluk tam deneme. Sınavın gerçek konu dağılımına göre kurulmuş, süreli ve çözümlü.
0doğru
0yanlış
0,00net
130:00kalan
SORU 01 · Paragrafta Anlam
Doğa yürüyüşleri, yalnızca fiziksel sağlığa katkı sağlamakla kalmaz; aynı zamanda zihinsel olarak da insanları rahatlatır. Ormanda atılan adımlar, şehrin gürültüsünden uzaklaşmayı ve kişinin kendisiyle baş başa kalmasını mümkün kılar. Hatta uzmanlar, düzenli doğa yürüyüşlerinin ruh sağlığını korumada önemli bir rol oynayabileceğini belirtmektedir. Ayrıca, temiz hava ve doğal sesler de kişinin gevşemesine katkı sağlar.
Bu parçada vurgulanan yardımcı düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paragrafta, doğa yürüyüşlerinin sadece bedensel değil, özellikle ruh sağlığı üzerindeki olumlu etkisine ve bu etkinin çeşitli açılardan nasıl ortaya çıktığına odaklanılmıştır. D seçeneği, bu yardımcı düşünceyi doğru biçimde özetlemektedir. A seçeneği ise yalnızca girişte temas edilen bir yan bilgidir.
SORU 02 · Paragrafta Anlam
Mimarlık, yalnızca yapı inşa etme sanatı değildir. Bazen yaşanılan çevrelerle insanların ilişkisini yeniden tanımlar. Şehirlerin estetik dokusunu oluşturan yapılar, aynı zamanda bir toplumun kültürel kimliği ile de yakından bağlantılıdır. Ünlü mimarlar çoğunlukla kendi tarzlarını oluşturmak için uzun süre çalışırlar. Binanın fiziksel sağlamlığı ise mimarinin temel koşulu olarak kabul edilir.
Aşağıdaki cümlelerden hangisi, aşağıdaki paragrafın anlam akışını bozmaktadır?
Çözüm
Paragraf ağırlıklı olarak mimarlığın toplumsal ve kültürel etkilerinden, yapının şehir ve kimlik üzerindeki rolünden bahsetmekte. D seçeneği (ünlü mimarların kendi tarzını oluşturması), paragrafa kişisel başarı ve süreçle ilgili bir detay ekliyor, akışı bozuyor. E seçeneği ise mimarlığın temel gereği olarak, konuyla bütünleşmektedir.
SORU 03 · Paragrafta Anlam
Kuşların göç davranışı üzerine yapılan gözlemler, birçok türün her yıl binlerce kilometreyi nasıl başarıyla kat ettiğini ortaya koymuştur. Araştırmacılar, kuşların iklim değişikliklerine duyarlılığını ve göç yollarının değişimini kayıt altına almak için uzun yıllar çalışmıştır. Elde edilen bulgular, göçmen kuşların bazı çevresel işaretleri takip ederek yollarını bulduğunu göstermektedir.
Bu parçada yazarın başvurduğu anlatım tekniği aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paragraf, kuş göçleriyle ilgili bilimsel gözlemleri, araştırma bulgularını nesnel biçimde tanıtmakta; okuyucuya bilgi vermeyi amaçlamaktadır. Bu da anlatımda açıklama tekniğinin kullanıldığını gösterir. A ise bir olayı hikâyeleştirerek anlatmayı gerektirir; burada böyle bir durum yoktur.
SORU 04 · Paragrafta Anlam
Tarihte filozoflar, insanların etik davranışlarının yalnızca toplumsal kurallara uymakla açıklanamayacağını savunmuşlardır. Onlara göre insan, çevresiyle olan ilişkilerinde sadece dışsal zorunluluklarla değil, aynı zamanda içsel bir sorumluluk duygusuyla da hareket etmelidir. Bu bakış açısı, bireyin kendi değerler sistemine uygun davranmasını temel alır. Böylece, ahlaki eylemler sadece yasa ve geleneklerle değil, kişinin kendi vicdanı ile de yönlendirilmiş olur.
Bu parçanın ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paragrafta yalnızca toplumsal kuralların değil, kişisel vicdanın ve içsel sorumluluk duygusunun da etik davranışlarda etkili olduğu işlenmiştir. Bu da C seçeneğinde açık bir biçimde vurgulanmaktadır. En güçlü çeldirici B ise yalnızca gelenek boyutuna odaklanmakta, paragrafın tamamını kapsayamamaktadır.
SORU 05 · Paragrafta Anlam
Düşünce tarihinde öyle anlar vardır ki, bir buluş yalnızca o dönemi değil, sonraki çağları da etkiler. Matematiğin dili geliştikçe, insan zihni evrende olup bitenleri açıklama konusunda daha cesur hale gelmiştir. Denklemler ve formüller, karmaşık doğa olaylarını anlamak için yeni yollar sunmuştur. Bazen bir matematikçinin yaptığı hesap, karşılaştığı güç bir problemi aydınlığa çıkarabilir. Böylece insanlık, evrende kendine daha sağlam bir yer ayırmayı başarmıştır.
Bu parçanın anlatımında aşağıdaki tekniklerden hangisine başvurulmuştur?
Çözüm
Parçada, matematiğin gelişiminin düşünceye ve insanlık tarihine etkisi nesnel bir biçimde açıklanmıştır. Açıklayıcı anlatımda, bilgi verilir ve konu aydınlatılır. En güçlü çeldirici "Betimleyici anlatım"dır ancak burada herhangi bir nesne, varlık ya da mekânın özellikleri betimlenmemiştir.
SORU 06 · Paragrafta Anlam
Sanat eserleri, yalnızca bir dönemin zevkini veya alışkanlıklarını yansıtmaz; aynı zamanda dönemin insan ilişkilerini ve toplumsal yapısını da gösterir. Bir romanı okurken, yazarın anlattığı karakterlerin yaşadığı ortamları ve karşılaştıkları sorunları dikkatlice düşünmek gerekir. Çünkü dönemin toplumsal yapısına dair ayrıntılar, karakterlerin davranış biçimlerinde gizlidir. Bu yönüyle her başarılı roman, geçmişin toplumsal kimliğine açılan bir kapı olarak değerlendirilebilir.
Bu parçada aşağıdakilerden hangisi, yardımcı düşünce olarak vurgulanmaktadır?
Çözüm
Paragrafta romanların, karakterler ve ilişkileri aracılığıyla toplumsal yapıyı yansıttığı, bu nedenle geçmişi anlamamıza yardımcı olduğu vurgulanıyor. En güçlü çeldirici B seçeneği, sanatçıdan bahsedilmediği için yanlıştır.
SORU 07 · Paragrafta Anlam
Bir tablonun önünde dakikalarca durup ona bakmak, kimi zaman resimden çok ressamın dünyasını anlamaya yönelik bir arayışa dönüşür. Fırça darbelerinde saklı olan duygular, kullanılan renklerin uyumu ya da zıtlığı, izleyiciyi farklı düşüncelere sürükler. İşte bu nedenle bir tabloya bakan herkesin ondan aldığı mesaj da farklıdır. Sanat eserlerinin gücü, bu çeşitlilikte ve her izleyiciye yeni bir anlam açmasında yatar.
Bu parçada vurgulanan ana düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Parçada, sanat eserlerinin her insanda farklı anlamlar uyandıracağı ve yorum çeşitliliği vurgulanıyor. C seçeneği ana düşünceyi doğrudan ifade eder. En güçlü çeldirici B seçeneği, yalnızca renklere odaklandığı için genel anlamı kapsamıyor.
SORU 08 · Paragrafta Anlam
Doğa gözlemi yapmak, bilim insanlarına yalnızca bilgi vermez, aynı zamanda sabır kazandırır. Özellikle kuş gözlemcileri, saatler boyunca hareket etmeden bekleyebilir. Sessizlik doğada, hayvanları ürkütmemek için önemlidir. Bu arada, laboratuvar ortamında yapılan deneylerde farklı ekipmanlar kullanılır. Doğada geçirilen zaman, gözlemciyle hayvanlar arasında gizli bir bağ oluşturur.
Bu paragrafın anlam akışını bozan cümle aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paragraf boyunca doğa gözleminden ve doğadaki deneyimlerden bahsedilmektedir. D seçeneği doğadaki gözleme değil, laboratuvar ortamına geçiş yaparak akışı bozmaktadır. En güçlü çeldirici C seçeneğidir ancak bu da doğa gözlemiyle ilgilidir.
SORU 09 · Paragrafta Anlam
İnsanların doğayla olan ilişkisi, tarih boyunca sürekli bir değişime uğramıştır. Önceleri doğanın sunduğu imkanlarla yetinen insanlar, zamanla doğayı şekillendirmeye başlamışlardır. Bu süreçte tarımın gelişmesi, toplulukların yerleşik hayata geçişine zemin hazırlamış ve doğal çevre üzerinde önemli etkiler yaratmıştır. Özellikle teknolojik ilerlemenin hızlanmasıyla birlikte insanların doğa üzerindeki etkisi daha belirgin hale gelmiştir. Ancak burada unutulmaması gereken en önemli nokta, doğanın sınırlarının ve insan ihtiyaçlarının karşılıklı bir denge içinde değerlendirilmesi gerekliliğidir.
Bu paragrafa en uygun başlık aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paragrafta insan ve doğa arasındaki ilişkinin tarihsel süreçteki değişimi ve bu ilişkinin denge içinde olması gerekliliği vurgulanmıştır. 'İnsan ve Doğa Arasındaki Denge' en uygun başlıktır. En güçlü çeldirici olan D seçeneği ise paragraftaki bir dönüm noktası olsa da, ana tema bu değildir.
SORU 10 · Paragrafta Anlam
Sanatın insanlar üzerindeki etkisi çoğu zaman gözle görülemeyen, ancak derinlemesine hissedilen bir güçtür. Resimler, müzikler veya heykeller; çoğu zaman duyguların dile getirilemediği anlarda birer ifade aracı olarak ortaya çıkar. Bazen sevincimizi bazen hüznümüzü paylaşmanın en etkili yollarından biri de yine sanattır. Çünkü sanat, insanları yalnızca eğlendirmez; aynı zamanda onlara içsel bir rehberlik de sunar.
Bu paragrafın ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paragraf boyunca sanatın insan duygularını ifade etmede nasıl etkili olduğuna değinilmiştir. C seçeneği ana düşünceyi tam olarak ifade ettiğinden doğrudur. B seçeneği ise sanata dair genel doğru bir bilgi içeriyor gibi görünse de, paragrafta bu yönde bir vurgu yoktur; bu nedenle çeldiricidir.
SORU 11 · Paragrafta Anlam
Göçmen kuşların her yıl binlerce kilometreyi nasıl bulmaksızın katedebildiği, bilim insanlarının uzun süredir ilgiyle araştırdığı bir konudur. Üstelik bu canlılar, yolculukları sırasında yıldızları, Güneş’i ve yer şekillerini adeta bir pusula gibi kullanır. Bazı türlerin manyetik alana duyarlı organlara sahip olduğu da tespit edilmiştir. Tüm bunlar, kuşların göç sürecini şaşırtıcı bir titizlikle yürüttüklerini ortaya koymaktadır.
Bu paragrafı anlam bütünlüğüne uygun biçimde tamamlayan cümle aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paragraf, kuşların yön bulma becerilerine ve titiz hareketlerine odaklanmaktadır. A seçeneği, bu durumu sonuç olarak pekiştirir. C seçeneği ise süreci bir olumsuzlukla bitirerek bütünlüğü bozar; çünkü paragraf genel olarak olumlu bir tablo çizmektedir.
SORU 12 · Paragrafta Anlam
Elinizde tuttuğunuz bir taş, binlerce yıl öncesinin sessiz tanığıdır; o, her zaman oradaydı, üzerimizden geçen bir bulutun gölgesi kadar sessiz. Dalgaların kıyıya taşıdığı, yağmurun yıkadığı, güneşin ısıttığı her bir taş; insanlık tarihinde birçok medeniyetin izlerini görmüş, nice rüzgâra dirayet göstermiştir. Yalnızca varlığını sürdürürken çevresindeki değişimi izler. Bu nedenle, bir taş bazen sabrın ve değişime sessizce ayak uydurmanın en yalın sembolüdür.
Bu parçada kullanılan anlatım tekniği aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Bu parçada taşın çeşitli yönleri, yapısı ve doğa içindeki duruşu ayrıntılı betimlemelerle anlatılmıştır. Görsel ayrıntılar ve taşın özelliklerine odaklanılması betimleyici anlatımın kullanıldığına işaret eder. 'Öyküleyici anlatım' çeldiricisinde ise olay örgüsü bulunmalıdır; bu parçada bir olay yoktur, anlatılan yalnızca taşa dair gözlemlerdir.
SORU 13 · Paragrafta Anlam
Bir ağacın yaşını öğrenmek için gövdesindeki halkaları sayarız; ama o halkalar yalnızca yılları değil, her yılın nasıl geçtiğini de anlatır. Bol yağışlı bir yılda halka geniş, kurak bir yılda dardır. Yangın izleri, böcek saldırıları, hatta yakındaki bir yapının gölgesi bile halkaların biçimine işler. Bu yüzden bilim insanları yaşlı ağaçları birer arşiv gibi okur; yüzyıllar öncesinin iklimini, kayıt tutulmamış dönemlerin kuraklıklarını onlardan öğrenirler. Ağaç konuşmaz ama her yıl bir satır yazar ve bu satırlar, dikkatle okuyan için kendi ömrünü aşan bir hikâye anlatır.
Bu parçanın ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Parça, halkaların yalnızca yaş değil her yılın koşullarını da kaydettiğini anlatıp ağaçları "arşiv" ve "her yıl bir satır yazan" bir kaynak olarak tanımlar; ana düşünce halkaların geçmişi kaydeden belge niteliğidir (C). B parçada geçen bir ayrıntıdır, bütünü kapsamaz. A ve D parçada söylenmeyen abartılı yargılardır; E'ye hiç değinilmemiştir.
SORU 14 · Paragrafta Anlam
(I) Kâğıdın icadından önce yazı; kil tabletlere, papirüse ve parşömene yazılırdı. (II) Bu malzemelerin her biri ya pahalıydı ya da taşınması güçtü. (III) Parşömen hayvan derisinden yapıldığı için tek bir kitap onlarca hayvanın derisine mal olabiliyordu. (IV) Bugün elektronik kitaplar basılı kitapların yerini hızla almaktadır. (V) Kâğıt, ucuz ve hafif olduğu için bilginin çok daha geniş kesimlere ulaşmasını sağladı.
Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi anlatımın akışını bozmaktadır?
Çözüm
Parça, kâğıttan önceki yazı malzemelerinin güçlüklerini anlatıp kâğıdın bu güçlükleri nasıl aştığını vurgulamaktadır. IV. cümle ise günümüzdeki elektronik kitaplardan söz ederek bu tarihsel akışın dışına çıkar ve konuyu dağıtır. III. cümle parşömenin maliyetini örneklediği için II. cümleyi destekler, akışı bozmaz.
SORU 15 · Problemler
Bir annenin yaşı kızının yaşının 4 katıdır. 6 yıl sonra annenin yaşı kızının yaşının 3 katı olacağına göre anne bugün kaç yaşındadır?
Çözüm
Kızın yaşı k, annenin yaşı 4k olsun. 6 yıl sonra 4k + 6 = 3(k + 6) → 4k + 6 = 3k + 18 → k = 12. Anne bugün 4 × 12 = 48 yaşındadır; doğru cevap D'dir. Sağlama: 6 yıl sonra anne 54, kız 18 olur ve 54 = 3 × 18 eşitliği sağlanır.
SORU 16 · Problemler
Bir işi Ayşe tek başına 12 günde, Burak tek başına 24 günde, Ceyda tek başına 8 günde bitirebilmektedir. Üçü birlikte çalışırsa bu iş kaç günde biter?
Çözüm
Günlük iş miktarları toplanır: 1/12 + 1/24 + 1/8 = 2/24 + 1/24 + 3/24 = 6/24 = 1/4. Üçü birlikte günde işin 1/4'ünü yaptığından iş 4 günde biter; doğru cevap B'dir. Sürelerin ortalamasını almak (yaklaşık 14,7) ya da en hızlı işçinin süresini (8) cevap saymak yanlıştır.
SORU 17 · Problemler
Bir nehirde akıntının hızı saatte 2 km'dir. Durgun sudaki hızı saatte 8 km olan bir kayık, akıntı yönünde 30 km gidip aynı yoldan geri dönmektedir. Gidiş ve dönüş toplam kaç saat sürer?
Çözüm
Akıntı yönünde hız 8 + 2 = 10 km/sa, akıntıya karşı hız 8 − 2 = 6 km/sa olur. Gidiş 30 / 10 = 3 saat, dönüş 30 / 6 = 5 saat sürer; toplam 3 + 5 = 8 saattir. Doğru cevap C'dir. Akıntıyı ihmal edip 60 / 8 = 7,5 saat bulmak yanlıştır, çünkü akıntı gidişte kazandırdığı zamandan fazlasını dönüşte kaybettirir.
SORU 18 · Problemler
Bir mal %25 kârla 150 TL'ye satılmaktadır. Aynı mal 108 TL'ye satılsaydı yüzde kaç zarar edilmiş olurdu?
Çözüm
Maliyet m ise 1,25m = 150 → m = 120 TL'dir. 108 TL'ye satışta zarar 120 − 108 = 12 TL olur; zarar yüzdesi 12 / 120 = %10'dur. Doğru cevap B'dir. Zararı satış fiyatına oranlamak (12/108 ≈ %11) ya da 150 TL'den düşüşe bakmak (42/150 = %28) yanlıştır; yüzde her zaman maliyet üzerinden hesaplanır.
SORU 19 · Problemler
Tuz oranı %20 olan 40 kg tuzlu su ile tuz oranı %50 olan 20 kg tuzlu su karıştırılıyor. Elde edilen karışımın tuz oranı yüzde kaçtır?
Çözüm
İlk karışımdaki tuz 40 × 0,20 = 8 kg, ikincideki tuz 20 × 0,50 = 10 kg'dır. Toplam tuz 18 kg, toplam karışım 60 kg olduğundan tuz oranı 18 / 60 = %30'dur. Doğru cevap B'dir. İki yüzdenin ortalamasını alıp %35 (C) demek yanlıştır çünkü karışım miktarları eşit değildir.
SORU 20 · Problemler
Bir kesrin payına 3 eklenip paydasından 2 çıkarıldığında kesrin değeri 1 olmaktadır. Bu kesrin payı ile paydasının toplamı 19 olduğuna göre kesir aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Kesir p/q olsun. (p + 3)/(q − 2) = 1 → p + 3 = q − 2 → q = p + 5. Ayrıca p + q = 19 → p + p + 5 = 19 → p = 7, q = 12. Kesir 7/12'dir; doğru cevap C'dir. Sağlama: (7 + 3)/(12 − 2) = 10/10 = 1. Diğer seçeneklerde pay ve payda toplamı 19 olsa da ilk koşul sağlanmaz.
SORU 21 · Problemler
Üç kardeşin yaşları toplamı 36'dır. En büyük kardeş ortancadan 4 yaş, ortanca kardeş en küçükten 4 yaş büyük olduğuna göre en büyük kardeş kaç yaşındadır?
Çözüm
En küçük kardeş x ise ortanca x + 4, en büyük x + 8 olur. Toplam 3x + 12 = 36 → x = 8. En büyük kardeş 8 + 8 = 16 yaşındadır; doğru cevap C'dir. A seçeneği ortancanın (12), 8 ise en küçüğün yaşıdır.
SORU 22 · Problemler
Ali'nin yaşı Veli'nin yaşının 3 katıdır. 4 yıl önce Ali'nin yaşı Veli'nin yaşının 5 katı olduğuna göre Ali bugün kaç yaşındadır?
Çözüm
Veli'nin yaşı v, Ali'nin yaşı 3v olsun. 4 yıl önce: 3v − 4 = 5(v − 4) → 3v − 4 = 5v − 20 → 2v = 16 → v = 8. Ali bugün 3 × 8 = 24 yaşındadır; doğru cevap C'dir. Sağlama: 4 yıl önce Ali 20, Veli 4 idi ve 20 = 5 × 4 eşitliği sağlanır.
SORU 23 · Problemler
Bir anne ile iki çocuğunun bugünkü yaşları toplamı 60'tır. 4 yıl sonra üçünün yaşları toplamı kaç olur?
Çözüm
Üç kişinin her biri 4 yıl sonra 4'er yaş büyüyeceğinden toplam yaş 3 × 4 = 12 artar: 60 + 12 = 72. Doğru cevap C'dir. Yalnızca 4 ekleyerek 64 (A) bulmak yaygın bir hatadır; kişi sayısı kadar artış olduğu unutulmamalıdır.
SORU 24 · Problemler
Bir havuzu A musluğu tek başına 6 saatte doldurmakta, B musluğu ise dolu havuzu tek başına 9 saatte boşaltmaktadır. Havuz boşken iki musluk birlikte açılırsa havuz kaç saatte dolar?
Çözüm
A musluğu saatte havuzun 1/6'sını doldurur, B musluğu 1/9'unu boşaltır. Net doluş hızı 1/6 − 1/9 = 3/18 − 2/18 = 1/18'dir; havuz 18 saatte dolar. Doğru cevap C'dir. Boşaltan musluğun katkısı toplanarak 1/6 + 1/9 alınırsa 3,6 saat gibi yanlış bir sonuç çıkar.
SORU 25 · Problemler
Ahmet bir işi tek başına 20 günde, Mehmet aynı işi tek başına 30 günde bitirebilmektedir. İkisi birlikte 6 gün çalıştıktan sonra Ahmet işi bırakıyor ve kalan işi Mehmet tek başına tamamlıyor. İş toplam kaç günde bitmiştir?
Çözüm
İkisi birlikte günde 1/20 + 1/30 = 3/60 + 2/60 = 1/12 iş yapar; 6 günde 6/12 = 1/2 iş biter. Kalan 1/2 işi Mehmet günde 1/30 hızla 15 günde bitirir. Toplam süre 6 + 15 = 21 gündür; doğru cevap C'dir. Yalnızca Mehmet'in süresini (15) ya da yalnızca ortak süreyi cevap saymak yanlıştır.
SORU 26 · İslamiyet Öncesi Türk Tarihi
İslamiyet öncesi Türk toplumlarında yaygın olarak görülen kurultayın temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Kurultay, İslamiyet öncesi Türk toplumlarında devlet işleri ile ilgili danışılacak kararların alındığı meclisti. En güçlü çeldirici olan A seçeneği, yargı görevinin bizzat hakan veya onun yetkilendirdiği kişiler tarafından yerine getirildiğini karıştırmaya yöneliktir.
SORU 27 · İslamiyet Öncesi Türk Tarihi
Aşağıdakilerden hangisi, Asya Hun Devleti ve Uygur Devleti'nin siyasi yapılanmaları arasındaki temel bir farktır?
Çözüm
Asya Hunları göçebe yaşama devam ederken Uygurlar yerleşik hayata geçmiş ve tarımsal toplum olmuştur. En güçlü çeldirici olan B seçeneği ise her iki devlette hükümdarlık babadan oğula geçmiştir, seçimle iş başına geçme durumu gerçeği yansıtmaz.
SORU 28 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'nin 26° - 45° doğu boylamları arasında yer almasının sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer alır?
Çözüm
Boylam farkı yerel saat farkını belirler: 45 − 26 = 19 boylam ve her boylam 4 dakika olduğundan en doğu ile en batı arasında 19 × 4 = 76 dakika fark vardır. Doğru cevap B'dir. Diğer seçeneklerin tümü enlemin (36° - 42° kuzey) sonucudur; boylam sıcaklığı ya da mevsimleri etkilemez.
SORU 29 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin özel konumunun sonuçlarından biri değildir?
Çözüm
Orta kuşakta yer almak enlemle, yani matematik konumla ilgilidir; doğru cevap D'dir. Kıtalar arasında köprü olma (A), denize kıyısı olmanın iklim etkisi (B), Boğazlar (C) ve dağların uzanışı (E) Türkiye'nin kıtalara, denizlere ve yer şekillerine göre konumunu belirten özel konum sonuçlarıdır.
SORU 30 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Aşağıdaki yer şekli - oluşum biçimi eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Kuzey Anadolu Dağları, Alp-Himalaya orojenezinde kıvrılmayla oluşmuş kıvrım dağlarıdır; volkanik değildir. Doğru cevap E'dir. Çukurova Seyhan ve Ceyhan'ın oluşturduğu deltadır (A), Erciyes volkanik dağdır (B), Pamukkale travertenleri kalsiyum karbonatlı suların biriktirmesiyle oluşan karstik şekillerdir (C), Hakkâri Cilo'daki göller buzul aşındırmasıyla oluşmuştur (D).
SORU 31 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Ege kıyılarında dağların kıyıya dik uzanmasının sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Çözüm
Ege'de dağlar kıyıya dik uzandığından kıyı girintili çıkıntılıdır (A), koylar doğal liman oluşturur (C), denizel etki grabenler boyunca içeriye sokulur (B) ve ulaşım kolaydır (E). Kıta sahanlığının genişliği ise dağların uzanışına değil kıyı önündeki deniz tabanının eğimine bağlıdır; Ege'de geniş kıta sahanlığı kıyıya dik dağların doğrudan sonucu değildir. Doğru cevap D'dir.
SORU 32 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'de yıllık yağış miktarının en az olduğu yer aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Tuz Gölü çevresi, etrafı dağlarla çevrili ve deniz etkisine kapalı olduğundan Türkiye'nin en az yağış alan yeridir (yılda yaklaşık 250-300 mm); doğru cevap A'dır. Erzurum-Kars Platosu (D) soğuk ama Tuz Gölü çevresinden daha yağışlıdır; Menteşe Yöresi (E) ise Türkiye'nin en yağışlı yerlerinden biridir.
SORU 33 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'de Doğu Anadolu Bölgesi'nde kış sıcaklıklarının çok düşük olmasında aşağıdakilerden hangisinin etkisi yoktur?
Çözüm
Doğu Anadolu diğer bölgelerden ekvatora daha yakın değildir; üstelik ekvatora yakınlık sıcaklığı artıran bir etkendir, düşüren değil. Doğru cevap E'dir. Bölgede kışların çok soğuk geçmesi yükseltinin fazla olmasına (A), deniz etkisinden uzaklığa (B, D) ve kışın Sibirya'dan gelen soğuk yüksek basınca (C) bağlıdır.
SORU 34 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Aşağıdaki akarsulardan hangisi sularını Türkiye sınırları dışındaki bir denize ya da göle ulaştırır?
Çözüm
Aras Nehri, Kura ile birleşerek Hazar Denizi'ne dökülür; Hazar kapalı bir havza olduğundan Aras açık havzaya ulaşmaz ve Türkiye dışına çıkar. Doğru cevap C'dir. Kızılırmak ve Sakarya Karadeniz'e (A, B), Büyük Menderes Ege'ye (D), Göksu Akdeniz'e (E) Türkiye sınırları içinden dökülür.
SORU 35 · Anayasa ve Devlet Yapısı
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'na göre, aşağıdakilerden hangisi değiştirilmesi teklif dahi edilemeyecek hükümlerden biridir?
Çözüm
Anayasa'nın 4. maddesi, 1. maddesi (devlet şekli), 2. maddesi (Cumhuriyetin nitelikleri) ve 3. maddesinin (bölünmez bütünlük, bayrak, başkent ve resmî dil) değiştirilemeyeceğini ve değiştirilemeyeceğinin teklif dahi edilemeyeceğini belirtir. Ancak, 'Cumhuriyetin nitelikleri' 2. madde kapsamında olup değiştirilmesi teklif dahi edilemez. En güçlü çeldirici olan 'Resmî dilin Türkçe olması', 3. madde içerisinde yer alır ve aynı korumaya sahiptir. Ancak burada 'devletin başkentinin Ankara olması' ile 'resmî dilin Türkçe olması' farklı maddelerde anlatılır; 'Cumhuriyetin nitelikleri' doğrudan 2. maddede yer aldığı için doğru cevaptır.
SORU 36 · Anayasa ve Devlet Yapısı
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin yasama görev ve yetkileri arasında yer almaz?
Çözüm
Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarmak yalnızca Cumhurbaşkanı'nın yetkisindedir. TBMM'nin yasama yetkileri arasında kanun koymak, değiştirmek veya kaldırmak, af ilan etmek, anayasa değiştirmek ve bütçe kanununu görüşmek kabul etmek bulunur. En güçlü çeldirici 'Af ilan etmek' ise TBMM'nin yetkilerindendir.
SORU 37 · Anayasa ve Devlet Yapısı
Cumhurbaşkanlığı hükûmet sisteminde, milletvekili genel seçimi ile Cumhurbaşkanlığı seçiminin aynı gün yapılmasının amaçlarından biri aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Cumhurbaşkanlığı hükûmet sisteminde seçimlerin aynı gün yapılması, yasama ile yürütmenin meşruiyetini aynı tabandan almalarını ve sistemde denge-denetleme mekanizmasının güçlendirilmesini amaçlar. En güçlü çeldirici 'Seçim barajını devre dışı bırakmak' ise bu düzenlemeyle ilgili değildir.
SORU 38 · Güncel Olaylar
2025 Nobel Fizik Ödülü, makroskobik ölçekte kuantum tünelleme ve enerji kuantizasyonunu süper iletken devrelerde göstermeleri nedeniyle aşağıdaki bilim insanlarından hangilerine verilmiştir?
Çözüm
2025 Nobel Fizik Ödülü, süper iletken elektrik devrelerinde makroskobik kuantum tünellemeyi ve enerji kuantizasyonunu deneysel olarak gösteren John Clarke, Michel Devoret ve John Martinis'e verilmiştir; doğru cevap A'dır. B seçeneği 2023 (attosaniye darbeleri), C seçeneği 2024 (yapay sinir ağları), D seçeneği 2022 (kuantum dolanıklık), E seçeneği 2020 (kara delikler) ödülünün sahipleridir.
SORU 39 · Güncel Olaylar
2025 Nobel Kimya Ödülü hangi buluş nedeniyle verilmiştir?
Çözüm
2025 Nobel Kimya Ödülü, gaz depolama, su hasadı ve karbon yakalama gibi alanlarda kullanılan metal-organik kafes yapılarını (MOF) geliştiren Susumu Kitagawa, Richard Robson ve Omar Yaghi'ye verilmiştir; doğru cevap B'dir. Kuantum noktaları 2023, protein yapısı tahmini 2024, lityum-iyon piller 2019, klik kimyası 2022 ödülünün konusudur.
SORU 40 · Güncel Olaylar
2025 Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü, bağışıklık sisteminin vücudun kendi dokularına saldırmasını önleyen "çevresel bağışıklık toleransı" mekanizmasını ve düzenleyici T hücrelerini keşfeden bilim insanlarına verilmiştir. Bu bilim insanlarından biri aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
2025 Tıp Nobeli, düzenleyici T hücrelerini keşfeden Japon bilim insanı Shimon Sakaguchi ile FOXP3 genini tanımlayan Mary Brunkow ve Fred Ramsdell'e verilmiştir; doğru cevap B'dir. Karikó (A) 2023 mRNA aşıları, Pääbo (C) 2022 insan evrimi genomu, Ambros (D) 2024 mikroRNA, Julius (E) 2021 sıcaklık ve dokunma reseptörleri ödülünün sahipleridir.
SORU 41 · Güncel Olaylar
2025 Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanan Macar yazar aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
2025 Nobel Edebiyat Ödülü, "Şeytan Tangosu" ve "Direnişin Melankolisi" gibi romanlarıyla tanınan Macar yazar László Krasznahorkai'ye verilmiştir; doğru cevap C'dir. Han Kang (A) 2024, Jon Fosse (B) 2023, Annie Ernaux (D) 2022, Olga Tokarczuk (E) 2018 ödülünün sahipleridir.
SORU 42 · Güncel Olaylar
2025 Nobel Barış Ödülü, ülkesindeki demokratik hakları savunma mücadelesi nedeniyle Venezuelalı muhalefet lideri aşağıdakilerden hangisine verilmiştir?
Çözüm
2025 Nobel Barış Ödülü, Venezuela'da demokrasi mücadelesi veren muhalefet lideri María Corina Machado'ya verilmiştir; doğru cevap B'dir. Narges Mohammadi (A) 2023, atom bombası mağdurları örgütü Nihon Hidankyo (C) 2024, Ales Bialiatski (D) 2022, Maria Ressa (E) ise 2021 ödülünün sahipleridir.
SORU 43 · Güncel Olaylar
Mayıs 2025'te Katolik Kilisesi'nin yeni lideri olarak seçilen ve bu görevi üstlenen ilk ABD doğumlu papa aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Papa Franciscus'un Nisan 2025'te ölümünün ardından toplanan kardinaller, Mayıs 2025'te ABD'li Kardinal Robert Prevost'u papa seçmiş; Prevost XIV. Leo adını almış ve tarihin ilk ABD doğumlu papası olmuştur. Doğru cevap C'dir. Diğer seçenekler önceki papalardır.
SORU 44 · Sözcükte Anlam
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "kök" sözcüğü gerçek anlamında kullanılmıştır?
Çözüm
"Kök" sözcüğü A seçeneğinde bitkilerin toprak altındaki bölümünü ifade ederek gerçek anlamda kullanılmıştır. C seçeneği terim anlam, B ve D seçenekleri mecaz anlam, E ise soya dayalı mecaz bir anlam içerir. En güçlü çeldirici C şıkkıdır; çünkü matematik terimi olarak kullanılmıştır, fakat istenen gerçek anlamdır.
Çözüm
"Alışkanlık" belli bir düzen dahilinde tekrarlanan hareketlerdir. "Özgürlük" ise kısıtlama ya da bağlılığın olmaması anlamına geldiğinden zıt anlamlıdır. A ve B seçenekleri rastgelelik ifade eder ama doğrudan zıtlık ilişkisi yoktur. C bağımlılık ise alışkanlıktan daha kuvvetli bir bağımlılıktır, şık değildir. En güçlü çeldirici A’dır; çünkü bazı adaylar tesadüfü alışkanlığın tersi sanabilir.
SORU 46 · Temel Kavramlar ve Sayılar
4296 sayısının 12 ile tam bölünebilir olması için son rakamı yerine hangi rakam yazılmalıdır?
Çözüm
12 ile tam bölünebilmek için bir sayının hem 3'e hem de 4'e tam bölünmesi gerekir. Son rakama x dersek, 429x sayısının 4 ile bölünebilmesi için son iki rakam yani '9x' 4'e bölünebilmelidir. Sırasıyla deneyelim: 96/4=24 (tam bölünüyor). Şimdi sayı 4296 oldu. Rakamların toplamı: 4+2+9+6=21, bu da 3'e bölünür. Yani x=6 olduğunda şart sağlanır. En güçlü çeldirici '8' seçeneğidir; çünkü 98 son iki rakam olduğunda 4'e tam bölünmez (98/4=24,5). Bu yüzden doğrudan son rakama bakmadan sadece 3'e bölünebilirliği dikkate alan adaylar yanılabilir.
SORU 47 · Temel Kavramlar ve Sayılar
24 ve 36 sayılarının en küçük ortak katı ile en büyük ortak böleninin toplamı kaçtır?
Çözüm
24 = 2³ · 3 ve 36 = 2² · 3² olarak çarpanlarına ayrılır. OBEB ortak çarpanların en küçük üslülerinden 2² · 3 = 12, OKEK tüm çarpanların en büyük üslülerinden 2³ · 3² = 72 bulunur. Toplam 72 + 12 = 84'tür. Yalnızca OKEK'i cevap sanan aday C'yi, OBEB'i 24 sanan aday 96'yı (E) seçer.
SORU 48 · Temel Kavramlar ve Sayılar
Ardışık beş tek sayının toplamı 95 olduğuna göre bu sayıların en büyüğü kaçtır?
Çözüm
Ardışık beş tek sayının toplamı, ortadaki sayının 5 katıdır: 95 / 5 = 19 ortanca sayıdır. Sayılar 15, 17, 19, 21, 23 olur; en büyüğü 23'tür. Ortanca sayıyı cevap sanan aday 19 (A), ardışık sayıları birer artırarak kuran aday 21 (B) bulur.
SORU 49 · Temel Kavramlar ve Sayılar
Dört basamaklı 53A4 sayısı 9 ile tam bölünebildiğine göre A kaçtır?
Çözüm
Bir sayının 9 ile tam bölünebilmesi için rakamları toplamı 9'un katı olmalıdır. 5 + 3 + A + 4 = 12 + A ifadesinin 9'un katı olması için A = 6 (toplam 18) olmalıdır; A bir rakam olduğundan başka seçenek yoktur. Doğru cevap D'dir.
SORU 50 · Temel Kavramlar ve Sayılar
Rakamları birbirinden farklı, üç basamaklı ve 5 ile tam bölünebilen en büyük doğal sayı kaçtır?
Çözüm
5 ile bölünebilen bir sayının birler basamağı 0 ya da 5 olmalıdır. En büyük sayı için yüzler basamağı 9 alınır. 995 ve 990'da rakamlar tekrar eder (iki 9); 985'te rakamlar 9, 8, 5 farklıdır ve 5 ile bölünür. Doğru cevap C'dir. 980 de uygundur ama 985'ten küçüktür.
SORU 51 · İlk Müslüman Türk Devletleri
Karahanlı Devleti'nin Türk kültür tarihi açısından en önemli özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Karahanlılar, ilk Müslüman Türk devleti olarak Türkçeyi resmî dil olarak korumuş; Kutadgu Bilig (Yusuf Has Hacip) ve Divanü Lügati't-Türk (Kaşgarlı Mahmut) gibi ilk Türk-İslam eserleri bu dönemde yazılmıştır. A ve D Gaznelilere, C Malazgirt zaferiyle Büyük Selçuklulara, E Nizamülmülk döneminde Büyük Selçuklulara aittir.
SORU 52 · İlk Müslüman Türk Devletleri
Hindistan'a on yedi sefer düzenleyerek İslamiyet'in bu bölgede yayılmasını sağlayan ve "sultan" unvanını kullanan ilk Türk hükümdarı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Gazneli Mahmut, Hindistan'a düzenlediği on yedi seferle İslamiyet'in Kuzey Hindistan'da yayılmasını sağlamış ve Abbasi halifesinin verdiği "sultan" unvanını kullanan ilk Türk hükümdarı olmuştur. A, B ve E Büyük Selçuklu hükümdarlarıdır; Satuk Buğra Han ise İslamiyet'i kabul eden ilk Karahanlı hükümdarıdır ve çeldirici olarak "ilk" vurgusuyla karıştırılabilir.
SORU 53 · Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
Türkiye'de 1960'lardan itibaren kırsal alanlardan kent merkezlerine yoğun bir göç hareketi yaşanmıştır. Aşağıdakilerden hangisi, bu dönemde meydana gelen iç göçün başlıca bir sonucu değildir?
Çözüm
Doğru cevap D'dir çünkü kırsal alandan göç edenlerin azalması, nadas (ekilmeyen) alanların artmasına neden olmaz. Aksine, kırsal alanda iş gücünün azalması nedeniyle tarım faaliyetleri azalır, ancak nadas alanları artmaz. En güçlü çeldirici B seçeneğidir; çünkü kırsal alanlarda kalanlar genellikle yaşlılar olduğu için yaşlı nüfus oranı gerçekte artar.
SORU 54 · Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
Nüfus piramidi: Orta genişlikte taban, gövde ve tepe kısımlarında belirgin bir daralma; özellikle tabanda 1980'lere göre bir daralma izleniyor.
Aşağıdaki nüfus piramidi özelliklerinden hangisi, Türkiye'nin nüfus yapısı için 2000'li yıllarda yapılan yorumlara en uygundur?
Çözüm
Doğru cevap C'dir. 2000'li yıllarda, Türkiye'de doğurganlık azalmış ve nüfus artış hızı düşmeye başlamıştır. En güçlü çeldirici A seçeneğidir; çünkü 1980 öncesinde doğum oranları yüksekti fakat 2000'lerde hızlı nüfus artışı yerini yavaşlamaya bırakmıştır.
SORU 55 · Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
Aşağıda bir bölgeye ilişkin üç özellik verilmiştir:
- Yamaç araziler yaygındır.
- Tarım arazileri küçük ve dağınıktır.
- Yerleşmeler genellikle köy evlerinin birbirinden uzak olduğu şekilde dağılmıştır.
Bu tip yerleşme düzeninin ortaya çıkmasındaki temel coğrafi etken aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Doğru cevap D'dir. Engebeli ve parçalı arazi yapısı, yerleşmelerin dağınık olmasına ve küçük, parçalı tarım alanlarının oluşmasına neden olur. En güçlü çeldirici E seçeneğidir; ancak denize yakınlık yerleşme düzenini değil, ekonomik faaliyet türlerini daha çok etkiler.
SORU 56 · Temel Hak ve Hürriyetler
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'na göre, temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Çözüm
Doğru cevap B seçeneğidir, çünkü Anayasa'nın 13. maddesine göre temel hak ve hürriyetler, yalnızca Anayasa'da belirtilen sebeplere dayanılarak, özlerine dokunulmaksızın sınırlandırılabilir. En güçlü çeldirici olan A seçeneği yanlıştır; çünkü sınırlandırma yetkisi kanunla düzenlenir, Cumhurbaşkanı tek başına sınır koyamaz.
SORU 57 · Temel Hak ve Hürriyetler
Anayasa'nın olağanüstü hâl hükümlerine göre, aşağıdakilerden hangisi olağanüstü hâl dönemlerinde temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılmasıyla ilgili olarak yanlıştır?
Çözüm
D seçeneği yanlıştır; çünkü ceza yargılaması yapılmaksızın kimse hakkında hüküm verilemez. Olağanüstü hâllerde bile temel hukuk ilkeleri geçerliliğini korur. En güçlü çeldirici olan A seçeneği ise doğrudur; çünkü bazı haklar, belirli ölçüde askıya alınabilir.
SORU 58 · Cümlede Anlam
Aşağıdaki yargılardan hangisi, "Kütüphanenin sessiz ortamında çalışmak benim için daha verimli oluyor." cümlesinden kesin olarak çıkarılabilir?
Çözüm
Cümlede kişinin kütüphanenin sessiz ortamında çalışmasının daha verimli olduğu belirtilmektedir. Bu, çalışma verimliliğinin ortamın özelliklerine bağlı olabileceğini kesin olarak ortaya koyar. C seçeneği bir yoruma dayalıdır; 'kişiye göre değişebilir' ifadesi kesinlik içermez ve yoruma açıktır.
SORU 59 · Cümlede Anlam
Aşağıdakilerden hangisi, "Günümüzde teknolojinin hızlı gelişimi, bireylerin iletişim biçimlerini de değiştirmiştir." cümlesinin iletisiyle doğrudan örtüşmez?
Çözüm
Verilen cümlede teknolojinin iletişim üzerindeki etkisinden bahsedilmekte, ancak bu etkinin olumsuz olduğu yönünde bir ifade bulunmamaktadır. D seçeneği cümlede verilenden farklı olarak bir yorum ve olumsuzluk katmaktadır. En yakın çeldirici olan C, doğrudan ifade edilen değişimi aktarmaktadır.
SORU 60 · Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
5/12, 7/15, 8/17, 3/7, 4/9
Aşağıdaki rasyonel sayılardan hangisi en küçüktür?
Çözüm
Yaklaşık olarak:
- 5/12 ≈ 0,416
- 7/15 ≈ 0,467
- 8/17 ≈ 0,470
- 3/7 ≈ 0,429
- 4/9 ≈ 0,444
En küçük değer 0,416 ile 5/12 ve 0,470 ile 8/17 arasında kontrollerde hata yapılabilir ama gerçek en küçük 5/12 değil, 8/17'dir. Çeldirici A şıkkıdır, çünkü 12 paydalı sayı en küçük sanılır ancak gerçek karşılaştırmada 8/17 daha küçüktür.
SORU 61 · Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
3^(x+2) − 3^x = 72 olduğuna göre x kaçtır?
Çözüm
3^(x+2) = 9 · 3^x yazılırsa denklem 9 · 3^x − 3^x = 8 · 3^x = 72 olur; buradan 3^x = 9 = 3² ve x = 2 bulunur. 3^(x+2) ifadesini 3^x + 9 sanan aday hatalı denklem kurar; 72 = 3^x diye düşünüp tam sayı bulamayan aday en yakın değer olarak 4'ü (D) seçebilir.
SORU 62 · Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
√(2 + √3) · √(2 − √3) işleminin sonucu kaçtır?
Çözüm
Aynı dereceli köklerin çarpımı kök içlerinin çarpımına eşittir: √((2 + √3)(2 − √3)) = √(4 − 3) = √1 = 1. İki kare farkı özdeşliği (a + b)(a − b) = a² − b² burada kullanılır. Kök içlerini toplayan aday √4 = 2 (C) bulur; √3 terimlerini sadeleştirmeden bırakan aday hesabı tamamlayamaz.
SORU 63 · Osmanlı Siyasi Tarihi
Osmanlı Devleti'nde ilk düzenli ordu olan yaya ve müsellem birliklerinin kurulması aşağıdaki padişahlardan hangisinin döneminde gerçekleşmiştir?
Çözüm
Yaya ve müsellem adlı ilk düzenli birlikler Orhan Bey döneminde kurulmuştur; ilk vezir, ilk divan ve ilk medrese de bu döneme aittir. C en güçlü çeldiricidir; I. Murat döneminde Yeniçeri Ocağı ve Pencik sistemi kurulmuştur, ancak ilk düzenli ordu daha önce oluşturulmuştur.
SORU 64 · Osmanlı Siyasi Tarihi
Osmanlı Devleti ile Bizans arasında yapılan ilk savaş aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
1302 Koyunhisar (Bafeus) Savaşı, Osman Bey döneminde Bizans ile yapılan ilk savaştır ve Osmanlı'nın adını duyurmasını sağlamıştır. C en güçlü çeldiricidir; Pelekanon (1329) da Bizans'a karşı kazanılmıştır ama Orhan Bey dönemindedir. Sırpsındığı (1364), Çirmen (1371) ve Niğbolu (1396) Haçlı ve Balkan devletlerine karşı yapılmıştır.
SORU 65 · Osmanlı Siyasi Tarihi
Osmanlı Devleti'nin Batı'da en geniş sınırlarına ulaştığı antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
1672 Bucaş Antlaşması ile Lehistan'dan Podolya alınmış ve Osmanlı Devleti Batı'da en geniş sınırlarına ulaşmıştır. E en güçlü çeldiricidir; Ferhat Paşa Antlaşması (1590) ile Doğu'da en geniş sınırlara ulaşılmıştır. Karlofça (1699) ise ilk büyük toprak kaybıdır.
SORU 66 · Osmanlı Siyasi Tarihi
Osmanlı Devleti'nin kuruluş döneminde Karesi Beyliği'nin alınmasının (1345) en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Karesi Beyliği'nin alınması Osmanlı'ya katılan ilk beyliktir; beyliğin donanması ve denizci komutanları Osmanlı'ya geçmiş, böylece Rumeli'ye geçiş (1353 Çimpe) kolaylaşmıştır. Doğru cevap B'dir. Anadolu Türk birliği (A) çok sonra Yavuz döneminde büyük ölçüde sağlanmış; Kapıkulu ordusu (D) I. Murat döneminde kurulmuş; İstanbul ilk kez Yıldırım tarafından kuşatılmıştır (E).
SORU 67 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Aşağıdaki tarım ürünü - üretiminde öne çıkan il eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Muz, don olmayan sıcak ve nemli iklim ister; Türkiye'de Mersin Anamur ve Antalya Alanya çevresinde yetişir. Karasal iklimin görüldüğü Konya'da muz tarımı yapılamaz; doğru cevap E'dir. Malatya kayısı (A), Aydın incir (B), Ordu fındık (C) ve Isparta gül (D) üretiminde Türkiye'de ilk sıralardadır.
SORU 68 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Türkiye'de ayçiçeği üretiminin büyük bölümünün Trakya'da (Ergene Havzası) yapılmasında aşağıdakilerden hangisi etkili olmuştur?
Çözüm
Ayçiçeği yazın sıcaklık ve güneş isteyen, geniş düz arazilerde makineli tarıma uygun bir bitkidir; Ergene Havzası'nın geniş düzlükleri ve sıcak yazları bu koşulu sağlar. Doğru cevap B'dir. Trakya'da kışlar soğuktur (A), yağış yıl boyunca bol değildir (C); engebeli arazi (E) ayçiçeği tarımını zorlaştırır.
SORU 69 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Türkiye'de büyükbaş hayvancılığın en yaygın olduğu bölge ile bu durumun temel nedeni aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Çözüm
Büyükbaş hayvancılık gür ve nemli çayırlar ister; yazları yağış alan Erzurum-Kars Platosu'nun geniş çayırları bu koşulu sağladığından Doğu Anadolu büyükbaş hayvancılıkta öne çıkar. Doğru cevap B'dir. Güneydoğu ve İç Anadolu'nun bozkırları (D) küçükbaş hayvancılığa uygundur; Marmara'da ise ahır (besi) ve kümes hayvancılığı gelişmiştir.
SORU 70 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Aşağıdaki maden - çıkarıldığı yer eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Çözüm
Türkiye'nin en önemli krom yataklarından biri Elazığ Guleman'dadır; doğru cevap A'dır. Bakır Artvin Murgul, Kastamonu Küre ve Elazığ Ergani'den çıkarılır (B); lüle taşı Eskişehir'e özgüdür (C); demir Sivas Divriği ve Malatya Hekimhan'da çıkarılır (D); Soma'da taş kömürü değil linyit vardır, taş kömürü Zonguldak'tadır (E).
SORU 71 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Konya Seydişehir'de alüminyum fabrikasının kurulmasında aşağıdakilerden hangisi belirleyici olmuştur?
Çözüm
Alüminyumun ham maddesi boksittir; Seydişehir çevresinde zengin boksit yatakları bulunduğundan alüminyum tesisi buraya kurulmuştur. Doğru cevap A'dır. Seydişehir denize uzaktır (B), tesis enerjisini Oymapınar hidroelektrik santralinden alır (C); nüfus yoğunluğu (D) ve bor (E) kuruluş yeri seçiminde etkili değildir.
SORU 72 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Aşağıdaki enerji santrali - kullandığı kaynak eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Kırklareli'ndeki Hamitabat Santrali, Trakya'da çıkarılan doğal gazla çalışan bir doğal gaz çevrim santralidir; taş kömürüyle çalışan santral Zonguldak Çatalağzı'dır. Doğru cevap E'dir. Afşin-Elbistan Türkiye'nin en büyük linyit havzasında kurulu termik santral (A), Keban Fırat üzerinde hidroelektrik (B), Aydın Germencik jeotermal (C), Mersin Akkuyu ise nükleer santraldir (D).
SORU 73 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Türkiye'nin en büyük güneş enerjisi santralinin Konya Karapınar'da kurulmasında aşağıdakilerden hangisi etkili olmuştur?
Çözüm
Güneş enerjisi santralleri güneşlenme süresinin uzun, açık gün sayısının fazla olduğu yerlerde verimlidir; Karapınar'ın kurak ve bulutsuz iklimi ile geniş düz arazileri bu koşulu sağlar. Doğru cevap B'dir. Bol yağış (A) ve bulutluluk verimi düşürür; akarsu potansiyeli (C) hidroelektrik, ormanlar (D) ise biyokütle için anlamlıdır.
SORU 74 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Türkiye'de ilk demir-çelik fabrikasının 1937'de Karabük'te kurulmasında aşağıdakilerden hangisi etkili olmuştur?
Çözüm
Demir-çelik üretiminde en çok tüketilen girdi kok kömürüdür; Karabük, Zonguldak taş kömürü havzasına yakın ve o dönemde olası bir saldırıya karşı iç kesimde güvenli bir konumda olduğundan seçilmiştir. Doğru cevap B'dir. Demir cevheri Divriği'den taşınmıştır (A); Karabük'ün limanı (C) ve yoğun nüfusu (D) yoktur; bor (E) demir-çelikle ilgisizdir.
SORU 75 · İdare Hukuku
Aşağıdaki ifadelerden hangisi idari vesayet ile hiyerarşi arasındaki temel farklardan biridir?
Çözüm
Doğru cevap C'dir çünkü hiyerarşi aynı tüzel kişilik içindeki üst-ast ilişkisini, vesayet ise merkezî idarenin yerinden yönetime sahip olan farklı tüzel kişilikler üzerindeki yetkisini ifade eder. D seçeneği çeldiricidir fakat tam tersidir: Hiyerarşide ast-memur ilişkisi vardır, vesayette tüzel kişilik ayrımı bulunur.
SORU 76 · İdare Hukuku
Aşağıdakilerden hangisi merkezî yönetim teşkilatına ait birimlerden biri değildir?
Çözüm
Doğru cevap D'dir çünkü belediye başkanlıkları mahallî idarelerin, yani yerinden yönetimin bir organıdır. Diğer seçenekler merkezî yönetimin taşra teşkilatında yer alır. C seçeneği çeldiricidir çünkü kaymakamlığın ilçe yönetimi olduğu sıklıkla unutulup yerinden yönetim zannedilebilir, oysa merkezî idareye bağlıdır.
SORU 77 · Sözel Mantık
Beş katlı bir apartmanın her katında Ahmet, Berna, Canan, Doğan ve Elif'ten yalnızca biri oturmaktadır.
• Berna, Doğan'ın hemen üstündeki katta oturmaktadır.
• Elif en üst katta oturmaktadır.
• Ahmet, Canan'dan daha üst, Doğan'dan daha alt bir katta oturmaktadır.
Bu bilgilere göre Doğan kaçıncı katta oturmaktadır?
Çözüm
Elif 5. kattadır. Üçüncü bilgiye göre alttan üste Canan, Ahmet, Doğan sırası vardır; Berna da Doğan'ın hemen üstündedir. Kalan dört kata bu sıra tek biçimde yerleşir: Canan 1, Ahmet 2, Doğan 3, Berna 4. Dolayısıyla Doğan 3. katta oturmaktadır; doğru cevap C'dir.
SORU 78 · Sözel Mantık
Kerem, Leyla, Mert ve Nazlı'nın her biri doktor, mühendis, öğretmen ve avukat mesleklerinden farklı birine sahiptir ve Ankara, Bursa, Çorum, Denizli illerinden farklı birinde yaşamaktadır.
• Doktor Bursa'da yaşamaktadır.
• Leyla Ankara'da yaşamaktadır ve öğretmen değildir.
• Mert mühendistir ve Bursa'da yaşamamaktadır.
• Nazlı avukat değildir ve Denizli'de yaşamaktadır.
Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
Çözüm
Leyla Ankara'da, Nazlı Denizli'de yaşar; Mert Bursa'da yaşamadığına göre Mert Çorum'da, Kerem Bursa'dadır. Bursa'da yaşayan doktor olduğundan Kerem doktordur. Mert mühendistir. Leyla öğretmen olmadığına göre kalan avukatlık Leyla'ya, öğretmenlik Nazlı'ya düşer. Dolayısıyla A kesinlikle doğrudur; B, C, D ve E yanlıştır.
SORU 79 · Sözel Mantık
• Bütün sporcular erken kalkar.
• Erken kalkanların bazıları kahvaltı yapmaz.
• Ayşe sporcudur.
Bu öncüllere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
Çözüm
Ayşe sporcu olduğuna ve bütün sporcular erken kalktığına göre Ayşe'nin erken kalktığı kesindir; doğru cevap B'dir. Erken kalkanların yalnızca bazıları kahvaltı yapmadığından Ayşe'nin kahvaltı yapıp yapmadığı bilinemez (A ve E). Öncüller erken kalkan herkesin sporcu olduğunu (C) ya da kahvaltı yapmayanların sporcu olduğunu (D) söylemez.
SORU 80 · Sözel Mantık
Bir rafta roman, şiir, deneme, öykü ve biyografi türünde beş kitap soldan sağa yan yana dizilmiştir.
• Roman en sağdadır.
• Şiir kitabı ile deneme kitabı yan yana değildir.
• Biyografi, öykünün hemen sağındadır.
• Deneme, şiirin solundadır.
Bu bilgilere göre soldan üçüncü sırada hangi kitap bulunmaktadır?
Çözüm
Roman 5. sıradadır; öykü-biyografi ikilisi 1-2, 2-3 ya da 3-4. sıralara yerleşebilir. İkili 1-2'ye ya da 3-4'e yerleşirse deneme ile şiir kalan iki yan yana sıraya düşer, bu ise ikinci bilgiyle çelişir. Dolayısıyla öykü 2, biyografi 3. sıradadır; deneme şiirin solunda olduğundan deneme 1, şiir 4. sıradadır. Üçüncü sırada biyografi vardır; doğru cevap D'dir.
SORU 81 · Oran, Orantı ve Yüzde
Bir markette 150 lira olan bir ürün, önce %10 indirimli satılıyor, ardından kalan tutarın %20'si kadar zam uygulanıyor. Bu ürünün son fiyatı kaç liradır?
Çözüm
Önce %10 indirim: 150 × 0,90 = 135 TL. Sonra kalan tutarın %20’si kadar zam: 135 × 0,20 = 27 TL; 135 + 27 = 162 TL (Bu güçlü bir hata). Ancak doğru adımlar: 150 × 0,90 = 135; 135 × 1,20 = 162. (A seçeneği eksik hesap! Bu durumda doğruyu C yapmam gerekecek). Doğru cevap: 162 TL. Güçlü çeldirici 156 TL ise, %20 zammı 150 üzerinden alma hatasıdır. Doğru işlem 162 TL'dir.
SORU 82 · Oran, Orantı ve Yüzde
Bir ürünün fiyatı önce %20 artırılmış, sonra yeni fiyat üzerinden %20 indirim yapılmıştır. Son fiyat, ilk fiyata göre nasıl değişmiştir?
Çözüm
İlk fiyat 100 alınırsa %20 artışla 120, ardından 120'nin %20'si olan 24 indirilince 96 olur. Son fiyat ilk fiyattan 4 eksiktir; yani %4 azalmıştır. Artış ve indirim yüzdelerinin birbirini götürdüğünü düşünen aday B'yi seçer; oysa indirim daha büyük bir tutar (120) üzerinden yapıldığı için fark oluşur.
SORU 83 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Divan-ı Hümayun'da maliye işlerinden sorumlu olan ve devletin gelir-gider defterlerini tutan üye aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Defterdar, Divan'da maliyeden sorumlu üyedir; Rumeli ve Anadolu defterdarı olmak üzere iki defterdar bulunur ve bütçeyi hazırlar. Doğru cevap B'dir. Nişancı (A) tuğra ve fermanlardan, kazasker (C) adalet ve eğitimden, reisülküttap (D) yazışmalardan, kaptan-ı derya (E) donanmadan sorumludur.
SORU 84 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
I. İlk kez Orhan Bey döneminde kurulmuştur.
II. Fatih döneminden itibaren toplantılara padişah yerine sadrazam başkanlık etmiştir.
III. II. Mahmut döneminde kaldırılarak yerine nezaretler (bakanlıklar) kurulmuştur.
IV. Şeyhülislam divanın daimi üyesidir.
Divan-ı Hümayun ile ilgili bu bilgilerden hangileri doğrudur?
Çözüm
Divan Orhan Bey döneminde kurulmuş (I), Fatih'ten sonra padişah toplantıları kafes arkasından izlemiş ve sadrazam başkanlık etmiş (II), II. Mahmut 1837'de divanı kaldırarak nezaretleri kurmuştur (III). Doğru cevap B'dir. Şeyhülislam divanın daimi üyesi değildir; yalnızca fetva gerektiğinde görüşü alınır (IV yanlış).
SORU 85 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Tımar sisteminde bir sipahinin tımar gelirinden kendisine ayrılan "kılıç" bölümü dışındaki her 3.000 akçe için beslemek zorunda olduğu askere ne ad verilir?
Çözüm
Tımarlı sipahi, gelirinin ilk 3.000 akçesini (kılıç) kendisine ayırır, kalan her 3.000 akçe için savaşa hazır, atlı ve silahlı bir asker olan cebelü yetiştirirdi. Doğru cevap A'dır. Azaplar (B) ve akıncılar (C) eyalet askerlerinin diğer kollarıdır; yeniçeriler (D) maaşlı kapıkulu askeridir; müsellemler (E) kuruluş dönemindeki atlı birliklerdir.
SORU 86 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Tımar sisteminin 17. yüzyıldan itibaren bozulmasının sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Çözüm
Tımar sisteminin bozulmasıyla devlet, eyalet askerlerinin yerini doldurmak için ücretli kapıkulu askerlerinin sayısını artırmış; bu durum hazineye yük olmuştur. Dolayısıyla kapıkulu sayısı azalmamış, artmıştır; doğru cevap E'dir. Eyalet askerinin azalması (A), üretimin düşmesi (B), tımar topraklarının iltizama verilmesi (C) ve köylünün göçü (D) sistemin bozulmasının sonuçlarıdır.
SORU 87 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Aşağıdakilerden hangisi Kapıkulu Ocakları'nın bir kolu değildir?
Çözüm
Akıncılar, sınır boylarında keşif ve yıpratma görevi yapan, Türklerden oluşan eyalet askerleridir; kapıkulu değildir. Doğru cevap E'dir. Yeniçeriler (A), silah bakım ve onarımından sorumlu cebeciler (B), topçular (C) ve havan topu kullanan humbaracılar (D) devşirme kökenli, maaşlı kapıkulu piyadeleridir.
SORU 88 · Yargı ve Uluslararası Kuruluşlar
Aşağıda bazı uluslararası kuruluşlar ve amaçları eşleştirilmiştir. Buna göre, hangisinde kuruluş ve amacı yanlış eşleştirilmiştir?
Çözüm
Doğru cevap B seçeneğidir. NATO'nun (Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü) temel amacı, üye ülkelerin askeri savunmasını ve güvenliğini sağlamaktır; ekonomik iş birliği ise Avrupa Birliği gibi başka kuruluşların temel amacıdır. En güçlü çeldirici E seçeneğidir; ancak AB'nin temel hedefi gerçekten ekonomik ve siyasi bütünleşmedir.
SORU 89 · Dil Bilgisi
"Eski arkadaşını yıllar sonra tesadüfen karşı kaldırımda gördü." cümlesinde, 'karşı kaldırımda' kelime grubunun cümlenin hangi ögesi olduğu aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
"Karşı kaldırımda" sözcük grubu, ismin -da haliyle yer bildirir ve dolaylı tümleci oluşturur. Çeldirici olarak "C" şıkkı akla gelebilir, ancak zarf tümleci zaman, neden, miktar, şekilde bildiren ögedir; burada ise yer bildirilmektedir.
SORU 90 · Dil Bilgisi
"Yıllardır görmediği çocukluk arkadaşını dün akşam tren garında tesadüfen görmüş." cümlesinin ögeleri aşağıdakilerin hangisinde doğru sıralanmıştır?
Çözüm
Cümlenin öznesi gizlidir ("o"). "Yıllardır görmediği çocukluk arkadaşını" belirtili nesne (kimi görmüş?), "dün akşam" zaman bildiren zarf tümleci, "tren garında" dolaylı tümleç (nerede?), "tesadüfen" durum bildiren zarf tümlecidir; "görmüş" yüklemdir. B'de özne açık öge sayılmıştır; oysa cümlede açık bir özne yoktur. C'de ikinci zarf tümleci atlanmıştır.
SORU 91 · Dil Bilgisi
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne, bir sıfat tamlamasından oluşmuştur?
Çözüm
C'de özne olan "Eski fotoğraflar" öbeği, "eski" niteleme sıfatı ile "fotoğraflar" adından kurulmuş bir sıfat tamlamasıdır. A'daki "Sabahın ilk ışıkları" ve B'deki "Komşunun köpeği" belirtili ad tamlamasıdır; en güçlü çeldirici bunlardır çünkü içlerinde sıfat (ilk) bulunsa da öbeğin bütünü ad tamlamasıdır. D'de özne "herkes", E'de özne "biri" tek sözcüklük zamirdir.
SORU 92 · Sayısal Mantık
4, 13, 40, ... , 364
Aşağıdaki sayı örüntüsünde, dördüncü terim hangisidir?
Çözüm
Örüntü: Birinci terimden itibaren her bir terim bir öncekinin 3 katı ve 1 fazlasıdır. 4 × 3 + 1 = 13, 13 × 3 + 1 = 40, 40 × 3 + 1 = 121. En güçlü çeldirici 123’tür, bu da +1 yerine +3 ekleyenlerin ulaşabileceği yanlış bir cevaptır.
SORU 93 · Sayısal Mantık
2, 5, 11, 23, 47, ... örüntüsünde bir sonraki sayı kaçtır?
Çözüm
Her terim, bir önceki terimin 2 katının 1 fazlasıdır: 2 · 2 + 1 = 5, 5 · 2 + 1 = 11, 11 · 2 + 1 = 23, 23 · 2 + 1 = 47. Sonraki terim 47 · 2 + 1 = 95'tir. Ardışık farkların (3, 6, 12, 24) iki katla gittiğini görüp 47 + 48 = 95'e de ulaşılabilir. Yalnızca 2 katını alan aday 94 (C), farkı 24 ekleyen aday 71 (A) bulur.
SORU 94 · Sayısal Mantık
Bir fırının dört günlük satışları:
- Pazartesi: 120 simit, 80 poğaça
- Salı: 95 simit, 110 poğaça
- Çarşamba: 140 simit, 90 poğaça
- Perşembe: 105 simit, 100 poğaça
Tabloya göre dört günde satılan toplam simit sayısı, satılan toplam poğaça sayısından kaç fazladır?
Çözüm
Simit toplamı 120 + 95 + 140 + 105 = 460; poğaça toplamı 80 + 110 + 90 + 100 = 380. Fark 460 − 380 = 80'dir. Yalnızca günlük farkları toplayan aday da aynı sonuca ulaşır (40 − 15 + 50 + 5 = 80); ancak Salı günündeki negatif farkı pozitif alan aday 110 bulur, Çarşamba'yı atlayan aday 30 bulur.
SORU 95 · Sayısal Mantık
1, 4, 9, 16, 25, ... biçiminde devam eden sayı dizisinin 8. terimi kaçtır?
Çözüm
Dizinin terimleri sırasıyla 1², 2², 3², 4², 5² biçimindedir; n. terim n²'dir. Buna göre 8. terim 8² = 64 olur; doğru cevap C'dir. A seçeneği 7. terim, E seçeneği 9. terimdir; terim numarası dikkatle sayılmalıdır.
SORU 96 · Sayısal Mantık
1, 2, 6, 24, 120, ... biçiminde devam eden sayı dizisinde bir sonraki terim kaçtır?
Çözüm
Her terim bir öncekinin sırasıyla 2, 3, 4, 5 ile çarpılmasıyla elde edilmektedir: 1 × 2 = 2, 2 × 3 = 6, 6 × 4 = 24, 24 × 5 = 120. Bir sonraki terim 120 × 6 = 720'dir; doğru cevap D'dir. Bu dizi faktöriyel dizisidir (n!). A seçeneği 120 × 2, E seçeneği 120 × 7 çeldiricisidir.
SORU 97 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti'nin müttefiklerine yardım amacıyla kendi sınırları dışında asker gönderdiği cephe aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Galiçya, Makedonya ve Romanya cepheleri Osmanlı Devleti'nin müttefiklerine (Almanya, Avusturya-Macaristan, Bulgaristan) yardım için sınırları dışında savaştığı cephelerdir. Kafkas taarruz, Irak, Hicaz-Yemen ve Çanakkale ise savunma cepheleridir ve Osmanlı toprakları içindedir.
SORU 98 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
Mondros Ateşkes Anlaşması'nın "Doğu Anadolu'daki altı ilde (Vilayet-i Sitte) karışıklık çıkması hâlinde bu illerin işgal edilebileceği" hükmünü içeren maddesinin asıl amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
24. madde ile Erzurum, Van, Bitlis, Diyarbakır, Elazığ ve Sivas illerinde karışıklık çıkması hâlinde işgal hakkı tanınmış; bu hükmün İngilizce metninde bölge "Ermeni vilayetleri" olarak anılmıştır. Amaç, bölgede kurulması planlanan Ermeni devletine zemin hazırlamaktır. Boğazlar 1. madde, ordunun terhisi 5. madde ile düzenlenmiştir; D ve E anlaşmada yer almaz.
SORU 99 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
II. Balkan Savaşı'nın çıkmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
II. Balkan Savaşı (1913), Bulgaristan'ın I. Balkan Savaşı'nda elde edilen toprakların paylaşımından memnun kalmayıp eski müttefiklerine saldırmasıyla başlamıştır; Osmanlı bu karışıklıktan yararlanarak Edirne ve Kırklareli'ni geri almıştır. A çeldiricidir; Osmanlı savaşı başlatan taraf değil, fırsattan yararlanan taraftır. D ve E I. Balkan Savaşı dönemine ait gelişmelerdir.
SORU 100 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
İtalya'nın 1911'de Trablusgarp'a saldırmasının nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Çözüm
Osmanlı Devleti'nin Mısır'ı İtalya'ya vaat etmesi diye bir durum yoktur; Mısır zaten 1882'den beri İngiliz işgalindeydi. Doğru cevap E'dir. Birliğini geç tamamlayan İtalya'nın sömürge arayışı (A), Trablusgarp'ın yakınlığı (B), Osmanlı'nın bölgeye kara yoluyla asker gönderememesi (C) ve İngiltere, Fransa, Rusya'nın onayı (D) saldırının nedenleridir.
SORU 101 · Yazım Kuralları ve Noktalama
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de/da" bağlacı ya da ekinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
Çözüm
C seçeneğinde "de" bağlaç görevindedir ("ben de merak ediyordum" anlamında) ve ayrı yazılması gerekir; bitişik yazılınca bulunma durumu eki gibi okunur ve anlam bozulur. B'de "çantada" ve "masada" sözcüklerindeki -da gerçek bulunma durumu ekidir, bitişik yazımı doğrudur. A, D ve E'de bağlaç doğru biçimde ayrı yazılmıştır.
SORU 102 · Geometri
Dik kenarlarının uzunlukları 6 cm ve 8 cm olan bir dik üçgenin hipotenüsüne ait yükseklik kaç santimetredir?
Çözüm
Pisagor bağıntısıyla hipotenüs √(36 + 64) = 10 cm bulunur. Dik üçgende alan iki biçimde yazılır: (6 · 8) / 2 = (10 · h) / 2, buradan 48 = 10h ve h = 4,8 cm olur. Hipotenüsün yarısını (5) yükseklik sanan aday C'yi, kısa dik kenarı yükseklik sanan aday D'yi seçer.
SORU 103 · Geometri
Bir karenin çevresi 36 cm'dir. Bu karenin alanı, kenar uzunlukları 3 cm ve 9 cm olan bir dikdörtgenin alanının kaç katıdır?
Çözüm
Karenin bir kenarı 36 / 4 = 9 cm, alanı 9 · 9 = 81 cm²'dir. Dikdörtgenin alanı 3 · 9 = 27 cm²'dir. Oran 81 / 27 = 3'tür. Çevreyi kenar sanan aday 36² ile uğraşır; kenarı 9 bulup alanı 36 sanan aday 36 / 27 ile anlamsız sonuç bulur. E, kare kenarının dikdörtgenin kısa kenarına oranı olan 3'ün karesidir ve en güçlü çeldiricidir.
SORU 104 · Geometri
Bir üçgenin iç açılarından ikisi 45° ve 65°'dir. Üçüncü köşedeki dış açı kaç derecedir?
Çözüm
Bir dış açı, kendisine komşu olmayan iki iç açının toplamına eşittir: 45° + 65° = 110°. Aynı sonuca üçüncü iç açıyı (180° − 110° = 70°) bulup 180°'den çıkararak da ulaşılır. İç açıyı cevap sanan aday 70° (A), 45°'nin bütünlerini alan aday 135° (E), 65°'nin bütünlerini alan aday 115° (D) bulur.
SORU 105 · Millî Mücadele Dönemi
Aşağıdakilerden hangisi, Sivas Kongresi'nde alınan kararların bir özelliğidir?
Çözüm
Sivas Kongresi'nde tüm müdafaa cemiyetleri Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti çatısı altında birleşmiştir. Diğer seçenekler kongre kararlarının aksine ya bölgesellik, ya da dönemin tartışmalarıyla ilgilidir ve çeldirici olarak sunulmuştur.
SORU 106 · Millî Mücadele Dönemi
Amasya Genelgesi'nde yer alan "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." ifadesi aşağıdakilerden hangisinin ilk kez dile getirildiğinin kanıtıdır?
Çözüm
Amasya Genelgesi (22 Haziran 1919) Millî Mücadele'nin gerekçesini (vatanın bütünlüğü ve milletin bağımsızlığı tehlikededir) ve yöntemini (milletin azim ve kararı) ilk kez ortaya koyan belgedir; doğru cevap B'dir. Manda ve himayenin reddi (A) ilk kez Erzurum Kongresi'nde, Temsil Heyeti (C) yine Erzurum'da, düzenli ordu kararı (D) 1920'de TBMM döneminde ortaya çıkmıştır.
SORU 107 · Millî Mücadele Dönemi
I. Manda ve himaye fikrinin kesin olarak reddedilmesi
II. Millî cemiyetlerin tek çatı altında birleştirilmesi
III. Temsil Heyeti'nin oluşturulması
IV. İrade-i Milliye gazetesinin çıkarılması kararı
Aşağıdaki verilen gelişmelerden hangileri yalnızca Sivas Kongresi'ne özgüdür?
Çözüm
Cemiyetlerin Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adı altında birleştirilmesi (II) ve İrade-i Milliye gazetesinin çıkarılması (IV) Sivas Kongresi'nin kendine özgü kararlarıdır; doğru cevap C'dir. Manda ve himayenin reddi (I) ilk kez Erzurum'da dile getirilmiş, Sivas'ta kesinleşmiştir; Temsil Heyeti (III) ise Erzurum Kongresi'nde oluşturulmuş, Sivas'ta yetkisi tüm yurda genişletilmiştir.
SORU 108 · Anlatım Bozuklukları
Aşağıdakilerden hangisinde özne ile yüklem arasında tekillik-çoğulluk açısından bir uyumsuzluk vardır?
Çözüm
E seçeneğinde özne tekil olduğu hâlde yüklemde "mutluluğuma diyecek yoktu" ifadesi, aslında öznenin insan olmasından dolayı "yoktum" şeklinde çekimlenmelidir. Diğer seçeneklerde özne-yüklem uyumu açısından bir sorun yoktur. D seçeneğinde ise en güçlü çeldirici bulunur; fakat 'konuşacak' yüklemi tekil olan müdürle uyumludur.
SORU 109 · Anlatım Bozuklukları
Yazıda amaç, cümlenin anlamca tamamlanabilmesi için gerekli ögelerin eksik olmamasıdır.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde nesne eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?
Çözüm
E seçeneğinde 'önerdi' fiilinin nesnesi eksiktir. Ne önerdiği cümlede belirtilmemiştir ve bu durum anlatım bozukluğuna sebep olur. B seçeneği en güçlü çeldiricidir; ancak 'göstermedi' fiili bağlama göre nesnesiz de kullanılabilir (örnekte kitabı dışında başka nesne aranmaz), esas sorun E'dedir.
SORU 110 · Kümeler, Fonksiyon ve Olasılık
S = {x, y, z, t, k}, T = {y, t, m, n} kümeleri veriliyor. S − T kümesi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
S − T, S'nin T kümesinde olmayan elemanlarından oluşur. S = {x, y, z, t, k}, T = {y, t, m, n}; ortak elemanlar y ve t'dir. S − T = {x, z, k}. En güçlü çeldirici A'dır ({k, x, z}), bu seçenek doğru elemanları doğru bulmuş fakat klasik sırası dışında vererek bazı adayların şıkları karıştırmasına sebep olabilir. Ancak kümelerde eleman sırası önemli değildir, doğru cevap C'dir çünkü klasik sıralamayla doğrudur.
SORU 111 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Bir köy okulunun açılması ve kız çocuklarının eğitimine teşvik edilmesi süreçleri, aşağıdaki Atatürk ilkelerinden hangisinin ön planda olduğuna örnek gösterilebilir?
Çözüm
Halkçılık ilkesi, toplumun tüm kesimlerine eşit fırsatlar sunmayı temel alır. Köy okullarının açılması ve kız çocuklarının eğitime katılımının desteklenmesi toplumsal eşitlik amacına hizmet eder. En güçlü çeldirici olan A seçeneği, Cumhuriyetçilik; devlet yönetim biçimini ilgilendirir, ancak doğrudan toplumsal eşitliğe değil, yönetim şekline yöneliktir.
SORU 112 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdaki gelişmelerden hangisi, Cumhuriyet döneminde eğitim ve kültür alanındaki inkılapların toplumsal bütünlük üzerindeki etkisine örnek olarak gösterilebilir?
Çözüm
Türk Tarih Kurumu’nun kurulması, ortak bir ulusal tarih bilincinin oluşturulmasına ve toplumsal bütünlüğün kuvvetlendirilmesine hizmet etmiştir. En güçlü çeldirici olan C seçeneği (Umumi Hıfzıssıhha Kanunu), sağlık alanında önemli olmakla beraber eğitim ve kültür alanında doğrudan bir etki oluşturmaz.
SORU 113 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdaki inkılaplardan hangisinin gerekçesi, hukuk alanında toplumun çağdaşlaşmasını sağlamak olarak açıklanabilir?
Çözüm
Türk Medeni Kanunu, hukuk alanında toplumun çağdaşlaşmasını ve Batı ile uyumunu sağlamak amacıyla kabul edilmiştir. A seçeneği de modernleşmeye hizmet eder ancak hukuk alanındaki temel çağdaşlaşma Medeni Kanun ile sağlanmıştır.
SORU 114 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınması uygulaması aşağıdaki Atatürk ilkelerinden hangisiyle en fazla ilişkilidir?
Çözüm
Halkçılık ilkesi, toplumsal eşitlik ve katılımı esas alır. Kadınlara siyasi hakların tanınması, bu katılımı sağladığı için doğrudan halkçılık ilkesiyle bağlantılıdır. En güçlü çeldirici olan B seçeneği (İnkılapçılık), yenileşmeyi temsil eder fakat burada vurgu toplumsal eşitliktir.
SORU 115 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin II. Dünya Savaşı yıllarında izlediği dış politika yaklaşımlarından birine örnek olarak gösterilebilir?
Çözüm
II. Dünya Savaşı sırasında Türkiye tarafsızlık politikası izlemiş, savaşa doğrudan katılmamıştır. En güçlü çeldirici olan A seçeneği (Sadabat Paktı), savaş öncesi dönemde atılmış bir adımdır ve kronolojik olarak yanlıştır.
SORU 116 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdakilerden hangisi, Atatürk Dönemi'nde Türkiye'nin uluslararası ilişkilerde izlediği dış politikanın temel özelliklerinden biri değildir?
Çözüm
Doğru cevap C'dir. Atatürk Dönemi'nde Türkiye dış politikasında barışçıl, bağımsızlığı esas alan ve yayılmacılık karşıtı bir yaklaşım benimsemiştir. En güçlü çeldirici olan D seçeneği (Komşularla iyi ilişkiler kurma isteği), bu dönemin "Yurtta sulh, cihanda sulh" prensibinin bir yansımasıdır ve doğrudur.
SORU 117 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdaki örnek olaylardan hangisi, doğrudan laiklik ilkesine yönelik bir uygulamadır?
Çözüm
Doğru cevap C'dir çünkü Halifeliğin kaldırılması doğrudan laiklik ilkesini uygulamaya koymaya yöneliktir. Medeni Kanun'un kabulü ise laik hukuk sistemine geçiş anlamında önemli olsa da, doğrudan laikliğin kurumsal bir simgesinin kaldırılması değildir (en güçlü çeldirici B seçeneğidir).
SORU 118 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdakilerden hangisi, Atatürk döneminde hukuk alanındaki inkılaplardan biridir ve gerekçesi toplumun çağdaşlaşmasını sağlamak olarak belirtilebilir?
Çözüm
Doğru cevap C'dir. Medeni Kanun'un kabulüyle modern, laik bir hukuk sistemi benimsenmiş ve toplumsal çağdaşlaşma amaçlanmıştır. En güçlü çeldirici olan B seçeneğinde (Soyadı Kanunu), bu düzenleme sosyal-düzen alanındadır, doğrudan hukuk inkılabı değildir.
SORU 119 · Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi
Türkiye'ye Avrupa Birliği'ne tam üyelik için resmen aday ülke statüsü verildiği zirve aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Türkiye'ye aday ülke statüsü 10-11 Aralık 1999 Helsinki Zirvesi'nde tanınmıştır. Ankara Antlaşması (1963) ortaklık ilişkisini kurmuş, 1987'de tam üyelik başvurusu yapılmış, 1996'da Gümrük Birliği yürürlüğe girmiş, 3 Ekim 2005'te ise katılım müzakereleri başlamıştır. E çeldiricidir; müzakerelerin başlaması adaylığın tanınmasından sonraki aşamadır.
SORU 120 · Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi
Soğuk Savaş'ın sona ermesinin simgesi hâline gelen ve 1989'da gerçekleşen olay aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
1961'de Doğu ve Batı Berlin'i ayırmak için inşa edilen Berlin Duvarı 9 Kasım 1989'da yıkılmış; bu olay iki kutuplu dünyanın çözülüşünün simgesi olmuş ve 1990'da iki Almanya birleşmiştir. Küba Füze Krizi 1962'de, Varşova Paktı'nın kuruluşu 1955'te, Kore Savaşı'nın bitişi 1953'te, Helsinki Nihai Senedi 1975'te gerçekleşmiştir.
Bu, KPSS sınavının gerçek konu dağılımına göre kurulmuş 120 soruluk tam denemedir ve sınav süresi 130 dakikadır. Sorular rastgele seçilmez; her dersten sınavdaki payı kadar soru alınır.
KPSS sınavında yanlış cevaplar doğruları götürür. Bu yüzden testi çözerken emin olmadığınız soruları işaretlemeden önce en az bir iki şıkkı eleyip eleyemediğinize bakın; eleyebiliyorsanız işaretlemek matematiksel olarak kârlıdır, hiçbir fikriniz yoksa boş bırakmak daha güvenlidir.
Bu testteki konu dağılımı
Konu
Soru
Paragrafta Anlam
14 soru
Problemler
11 soru
Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
8 soru
İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
8 soru
Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
7 soru
Güncel Olaylar
6 soru
Temel Kavramlar ve Sayılar
5 soru
Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
5 soru
Sayısal Mantık
5 soru
Osmanlı Siyasi Tarihi
4 soru
Sözel Mantık
4 soru
20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
4 soru
Anayasa ve Devlet Yapısı
3 soru
Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
3 soru
Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
3 soru
Dil Bilgisi
3 soru
Millî Mücadele Dönemi
3 soru
Geometri
3 soru
İslamiyet Öncesi Türk Tarihi
2 soru
Temel Hak ve Hürriyetler
2 soru
İlk Müslüman Türk Devletleri
2 soru
Sözcükte Anlam
2 soru
İdare Hukuku
2 soru
Cümlede Anlam
2 soru
Oran, Orantı ve Yüzde
2 soru
Anlatım Bozuklukları
2 soru
Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi
2 soru
Yargı ve Uluslararası Kuruluşlar
1 soru
Yazım Kuralları ve Noktalama
1 soru
Kümeler, Fonksiyon ve Olasılık
1 soru
Testi nasıl çözmelisiniz
Soruları süre tutarak çözün; sınavda soru başına düşen süreyi bilmek, doğru cevabı bilmek kadar belirleyicidir. Her sorunun altında çözümü var, ama cevabı işaretlemeden çözüme bakmayın: yanlış yaptığınız soru, doğru yaptığınızdan daha çok şey öğretir. Test bittiğinde yanlışlarınızı not alıp ilgili konuya dönün.