120 soruluk tam deneme. Sınavın gerçek konu dağılımına göre kurulmuş, süreli ve çözümlü.
0doğru
0yanlış
0,00net
130:00kalan
SORU 01 · Paragrafta Anlam
Bir sözlüğün her yeni baskısında bazı sözcükler çıkarılır, bazıları eklenir. Çıkarılanlar genellikle artık kimsenin kullanmadığı, anlamı bile unutulan sözcüklerdir; eklenenler ise sokakta, ekranda, iş yerinde dilimize yerleşmiş yeni sözcüklerdir. Bu değişim bazılarını tedirgin eder: Dil bozuluyor, derler. Oysa değişmeyen dil, konuşanı kalmamış dildir. Sözlüğün sayfaları değiştikçe dilin yaşadığını anlarız.
Bu parçaya en uygun başlık aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Parçanın ana düşüncesi, sözlükteki değişimin dilin canlılığının göstergesi olduğudur; hem değişen sözlüğü hem yaşayan dili anan C başlığı bunu tam karşılar. B yalnızca çıkarılan sözcüklere, D yalnızca eklenen sözcüklerin kaynağına odaklanır; parçada yabancı sözcük vurgusu da yoktur. A ve E parçanın konusu dışındadır.
SORU 02 · Paragrafta Anlam
Bir zanaatkârın elinden çıkan kâse, fabrikadan çıkanla aynı işi görür; ikisi de çorba taşır. Ama ikincisi binlerce eşinden ayırt edilemezken birincisinde ustanın parmak izi, o günkü ruh hâli, hatta tezgâhın hafif eğikliği vardır. Kusursuzluk değil, kusurun kendisi onu biricik kılar. Biz de çoğu zaman, bir nesneyi işlevi için değil, taşıdığı bu insan izi için severiz.
Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Parça, el yapımı kâsenin fabrika ürününden işlev bakımından değil, taşıdığı "insan izi" bakımından ayrıldığını ve nesnelerin bu iz için sevildiğini vurgular; doğru cevap B'dir. Dayanıklılık (A), zanaatların yok olması (C) ve satın alma davranışı (E) parçada yer almaz; kusurdan söz edilse de kusursuzluğun imkânsızlığı (D) asıl düşünce değildir.
SORU 03 · Paragrafta Anlam
Haritada bir yolun çizgi olarak görünmesi, onun yürünebilir olduğu anlamına gelmez. Çizgi, iki nokta arasındaki en kısa mesafeyi gösterir; patikanın çamurunu, yokuşunu, yol kesen dereyi göstermez. Planlar da böyledir. Kâğıt üzerinde her adım bir öncekini izler; oysa gerçek hayatta adımlar birbirini izlemez, birbirine çarpar. Bu yüzden en iyi plan, yolda değişmeyi baştan kabul edendir.
Bu parçada vurgulanmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Yazar, harita benzetmesiyle planların gerçek hayatın engellerini göstermediğini anlatır ve son cümlede en iyi planın "yolda değişmeyi baştan kabul eden" plan olduğunu söyler; doğru cevap B'dir. Parça planları tümüyle başarısız saymaz (C), en kısa yolu övmez (D), gerçek hayatı kolay bulmaz (E) ve harita olmadan yola çıkmaktan söz etmez (A).
SORU 04 · Paragrafta Anlam
Çocukken ezberlediğimiz şiirleri yıllar sonra hâlâ hatırlarız; oysa geçen hafta okuduğumuz haberin başlığı bile aklımızda kalmaz. Aradaki fark, tekrar sayısından çok, metinle kurduğumuz ilişkidedir. Şiiri yüksek sesle söyledik, ritmini bedenimizde hissettik, belki bir törende heyecanla okuduk. Haberi ise ekranda kaydırıp geçtik. Belleğimize kazınan şey, bilgi değil; bilgiyle yaşadığımız deneyimdir.
Bu parçanın ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Parça, şiirlerin hatırlanıp haberlerin unutulmasını tekrar sayısıyla değil, metinle yaşanan deneyimle açıklar ve son cümlede belleğe kazınanın "bilgiyle yaşadığımız deneyim" olduğunu belirtir; doğru cevap C'dir. A, D ve E parçanın yalnızca örneklerinden hareketle yapılan dar yorumlardır; B ise parçada söylenmeyen bir yargıdır.
SORU 05 · Paragrafta Anlam
Bir orkestrada en çok çalışan müzisyen çoğu zaman en az duyulandır. Kontrbas, melodiyi taşımaz; ama o olmadan melodi havada asılı kalır, bir zemin bulamaz. Dinleyici onu fark etmez, yokluğunu ise hemen fark eder. Kurumlarda da böyle insanlar vardır: toplantılarda konuşmazlar, adları raporlarda geçmez; ama bir hafta izne çıktıklarında her şey aksamaya başlar.
Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Parça, kontrbas örneğinden kurumlardaki sessiz çalışanlara geçerek fark edilmeyen ama yokluğunda her şeyin aksadığı emeği anlatır; doğru cevap B'dir. A ve E kontrbas örneğinin sınırlı yorumlarıdır; C parçada kurulmayan bir karşıtlıktır; D ise örneğin amacını ters çevirir.
SORU 06 · Paragrafta Anlam
Yürüyerek keşfedilen bir şehir, arabayla geçilen şehirden başka bir yerdir. Yürüyen kişi vitrinleri değil, kapı eşiklerini görür; sokağın kokusunu alır, bir fırının önünde yavaşlar. Hızı düştükçe dikkati artar. Üstelik yürümek rastlantıya açıktır: planda olmayan bir sokağa sapmak, bir meydanda beklenmedik bir heykelle karşılaşmak ancak yürüyene nasip olur. Turist rehberleri bu yüzden şehirleri "yürüme rotalarıyla" anlatmaya başlamıştır.
Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
Çözüm
Parçada yürümenin dikkati artırdığı (A), rastlantıya açık olduğu (B), rehberlerin yürüme rotaları kullandığı (D) ve yürüyenin şehri farklı algıladığı (E) belirtilmiştir. Yürümenin sağlığa yararlarından ise hiç söz edilmemiştir; doğru cevap C'dir.
SORU 07 · Paragrafta Anlam
Sözlükler bir dilin fotoğrafını çeker; ama fotoğraf çekildiği anda eskimeye başlar. Yeni sözcükler sokakta doğar, sosyal medyada çoğalır, sözlüğe girene kadar kimi zaman anlam bile değiştirir. Bu yüzden sözlükçüler artık yalnızca yazılı metinleri değil, konuşma kayıtlarını ve internet yazışmalarını da tarar. Amaç dili dondurmak değil, akışını kaydetmektir.
Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?
Çözüm
Parçanın son cümlesi sözlükçülüğün amacının dili dondurmak değil akışını kaydetmek olduğunu söyler; dolayısıyla D parçayla çelişir ve çıkarılamaz, doğru cevap D'dir. Sözcüklerin anlam değiştirmesi (A), farklı kaynakların taranması (B), fotoğrafın çekildiği anda eskimesi (C) ve sözcüklerin sokakta doğması (E) parçada yer alır.
SORU 08 · Paragrafta Anlam
Köy kahvesinin duvarındaki eski radyo artık çalışmıyor; ama kimse onu kaldırmıyor. Yaşlılar ona bakınca Kore Savaşı haberlerini, ilk maç yayınlarını hatırlıyor. Gençler için ise sadece tozlu bir kutu. Aynı nesne, bakan kişiye göre bir anı deposu ya da bir eski eşya oluyor. Nesneler anlamlarını kendilerinde değil, onlara bakanların belleğinde taşıyor.
Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
Çözüm
Parçada radyonun çalışmadığı (A), yaşlıların onunla geçmişi hatırladığı (B), gençler için tozlu bir kutu olduğu (C) ve nesnelerin anlamını bakanın belleğinde taşıdığı (E) söylenmiştir. Radyonun ne zaman alındığına ilişkin bir bilgi yoktur; doğru cevap D'dir.
SORU 09 · Paragrafta Anlam
(I) Kent bahçeleri, apartman aralarındaki boş arsaların mahalle sakinlerince ekilip biçilmesiyle ortaya çıktı. (II) Başlangıçta amaç yalnızca taze sebze yetiştirmekti. (III) Zamanla bu bahçeler komşuların tanıştığı, çocukların toprakla buluştuğu ortak alanlara dönüştü. (IV) Sebzelerin büyümesi için günde en az altı saat güneş ışığı gerekir. (V) Bugün pek çok belediye, kent bahçelerini sosyal politika aracı olarak desteklemektedir.
Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?
Çözüm
Parça kent bahçelerinin ortaya çıkışını ve toplumsal işlevini anlatmaktadır. IV. cümle ise sebze yetiştirmenin teknik bir koşulundan söz ederek bu akışın dışına çıkar; doğru cevap D'dir. I, II, III ve V. cümleler kent bahçelerinin gelişim çizgisini kesintisiz biçimde sürdürür.
SORU 10 · Paragrafta Anlam
(I) Çocuk kitaplarındaki resimler yalnızca metni süslemez. (II) Resim, çocuğun henüz okuyamadığı sözcüklerin anlamını taşır; metinle resim arasında gidip gelen göz, okumayı öğrenir. (III) Bu yüzden iyi bir çocuk kitabında resim ile metin birbirini tekrar etmez, tamamlar. (IV) Çocuk kitapları genellikle büyük puntoyla basılır ve sayfa sayısı azdır. (V) Resmin metnin söylemediğini söylediği kitaplar, çocuğa yorum yapma alanı açar.
Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi anlatımın akışını bozmaktadır?
Çözüm
Parça baştan sona çocuk kitaplarında resim ile metin ilişkisini ele alır. IV. cümle punto ve sayfa sayısı gibi biçimsel özelliklerden söz ederek bu konunun dışına çıkar; doğru cevap D'dir. V. cümle III'teki "tamamlama" düşüncesini sürdürdüğü için akışa uygundur.
SORU 11 · Paragrafta Anlam
(I) Gürültü, kentlerde en çok yakınılan ama en az ciddiye alınan sorunlardan biridir. (II) Sürekli gürültüye maruz kalmak uyku düzenini bozar, dikkat süresini kısaltır. (III) Yapılan ölçümler, ana caddelerde gece bile ses düzeyinin sağlık sınırının üzerinde olduğunu göstermektedir. (IV) Kent planlamasında yeşil alanlar hava kalitesini artırır. (V) Buna karşın gürültü, hava kirliliği kadar görünür olmadığı için politika gündemine zor girmektedir.
Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?
Çözüm
Parçanın konusu kentlerdeki gürültü sorunudur. IV. cümle yeşil alanların hava kalitesine etkisinden söz ederek konuyu değiştirir; doğru cevap D'dir. V. cümle hava kirliliğini yalnızca gürültüyle karşılaştırmak için anar, bu yüzden akışı bozmaz.
SORU 12 · Paragrafta Anlam
Eskiden bir fotoğraf çektirmek için günlerce beklenir, en iyi kıyafet giyilir, poz verilirdi. Bir kare, bir ömrün özeti gibiydi. Bugün ise telefonlarımızda binlerce fotoğraf var; çoğuna bir kez bile bakmıyoruz. Fotoğraf bollaştıkça ----
Bu parçanın sonuna düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Çözüm
Parça, eskiden tek bir fotoğrafın bir ömrü özetlediğini, bugün ise binlerce fotoğrafa bakılmadığını karşılaştırır. Bu akışın mantıksal sonucu fotoğraf sayısı arttıkça her karenin anlamının azalmasıdır; doğru cevap B'dir. A, C, D ve E parçadaki bolluk-anlam karşıtlığını tamamlamaz.
SORU 13 · Paragrafta Anlam
---- Deprem için yapılan tatbikat, yangın için takılan dedektör, sel için açılan kanal ilk bakışta gereksiz bir masraf gibi görünür. Yıllarca hiçbir şey olmaz ve insanlar "boşuna" der. Ama felaket geldiğinde o "boşuna" harcamalar, hayat ile ölüm arasındaki farkı belirler.
Bu parçanın başına düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Çözüm
Parça; tatbikat, dedektör ve kanal örnekleriyle önlemlerin gereksiz göründüğünü ama felakette hayat kurtardığını anlatır. Bu örneklerin ortak düşüncesi, önlem almanın sonucu görünmeyen ama en değerli yatırım olduğudur; giriş cümlesi olarak B uygundur. A, C, D ve E parçadaki örnekleri kapsayan bir genel yargı değildir.
SORU 14 · Paragrafta Anlam
Bir dili öğrenmek yalnızca sözcükleri ezberlemek değildir. Her dil, dünyayı belli bir biçimde böler: kimi dilde karın on ayrı adı vardır, kiminde "mavi" ile "yeşil" tek sözcüktür. ---- Bu yüzden iki dil bilen kişi, aynı manzaraya iki farklı gözle bakabilir.
Bu parçada boş bırakılan yere düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Çözüm
Boşluktan önce dillerin dünyayı farklı böldüğü, sonra iki dil bilenin manzaraya iki gözle baktığı söylenir. Bu iki düşünceyi bağlayan cümle, yeni bir dil öğrenmenin dünyayı bölmenin yeni bir yolunu öğrenmek olduğudur; doğru cevap B'dir. A ve E dil öğrenme yöntemiyle, C ve D ise parçanın kurduğu bağlantıyla ilgisizdir.
SORU 15 · Problemler
Aynı güçteki 3 işçi bir işi 8 günde bitirebilmektedir. İşe başlandıktan 2 gün sonra aynı güçte 3 işçi daha katılırsa iş başlangıçtan itibaren toplam kaç günde biter?
Çözüm
İşin tamamı 3 × 8 = 24 işçi-gündür. İlk 2 günde 3 işçi 6 işçi-günlük iş yapar; kalan 18 işçi-günlük işi 6 işçi 18 / 6 = 3 günde bitirir. Toplam süre 2 + 3 = 5 gündür; doğru cevap B'dir. İşçi sayısı ikiye katlanınca sürenin de yarıya ineceği düşünülerek 4 (A) bulmak, ilk 2 günün 3 işçiyle geçtiğini göz ardı etmektir.
SORU 16 · Problemler
Aynı noktadan aynı anda zıt yönlere hareket eden iki araç 3 saat sonra birbirinden 420 km uzaklaşmaktadır. Araçlardan birinin hızı diğerinden saatte 20 km fazla olduğuna göre hızlı aracın hızı saatte kaç km'dir?
Çözüm
Zıt yönde hareket eden araçların uzaklaşma hızı hızlarının toplamıdır: 420 / 3 = 140 km/sa. Yavaş aracın hızı v ise v + (v + 20) = 140 → v = 60; hızlı araç 80 km/sa'dir. Doğru cevap C'dir. A seçeneği yavaş aracın hızıdır; B ise iki hızın ortalamasıdır.
SORU 17 · Problemler
Uzunluğu 240 m olan bir tren saatte 72 km hızla gitmektedir. Bu tren 480 m uzunluğundaki bir tüneli tamamen kaç saniyede geçer?
Çözüm
72 km/sa = 72.000 m / 3.600 s = 20 m/s'dir. Trenin tüneli tamamen geçmesi için alması gereken yol tünel + tren uzunluğu = 480 + 240 = 720 m'dir. Süre 720 / 20 = 36 saniyedir; doğru cevap C'dir. Yalnızca tünel uzunluğunu alıp 24 saniye (A) bulmak yaygın bir hatadır.
SORU 18 · Problemler
Bir öğrenci evinden okula saatte 4 km hızla yürürse derse 10 dakika geç kalmakta, saatte 6 km hızla yürürse 5 dakika erken varmaktadır. Ev ile okul arasındaki uzaklık kaç km'dir?
Çözüm
İki durum arasındaki süre farkı 10 + 5 = 15 dakika = 1/4 saattir. Uzaklık d ise d/4 − d/6 = 1/4 → (3d − 2d)/12 = 1/4 → d/12 = 1/4 → d = 3 km. Doğru cevap B'dir. Sağlama: 3 km, 4 km/sa ile 45 dakika, 6 km/sa ile 30 dakika sürer; fark 15 dakikadır.
SORU 19 · Problemler
Bir tüccar aldığı malın %40'ını %20 kârla, kalanını %10 zararla satmıştır. Buna göre tüccar bu satıştan toplamda yüzde kaç kâr ya da zarar etmiştir?
Çözüm
Malın maliyeti 100 TL alınsın. 40 TL'lik kısım 40 × 1,2 = 48 TL'ye, 60 TL'lik kısım 60 × 0,9 = 54 TL'ye satılır; toplam gelir 102 TL'dir. 100 TL maliyete karşılık 2 TL, yani %2 kâr edilmiştir. Doğru cevap A'dır. Yüzdelerin basit farkını alarak %10 kâr (E) demek yanlıştır.
SORU 20 · Problemler
Bir mağaza, bir ürünün etiket fiyatını maliyetinin %50 fazlası olarak belirlemiştir. Ürün etiket fiyatı üzerinden %20 indirimle satılırsa yüzde kaç kâr edilir?
Çözüm
Maliyet 100 TL ise etiket fiyatı 150 TL'dir. %20 indirimle satış fiyatı 150 × 0,8 = 120 TL olur; kâr 20 TL, yani %20'dir. Doğru cevap B'dir. 50 − 20 = 30 (D) işlemi yanlıştır, çünkü indirim maliyet üzerinden değil etiket fiyatı üzerinden yapılmıştır.
SORU 21 · Problemler
Bir satıcı 3 kalemi 12 TL'ye alıp 4 kalemi 20 TL'ye satmaktadır. Satıcının bu satıştan kâr yüzdesi kaçtır?
Çözüm
Bir kalemin alış fiyatı 12 / 3 = 4 TL, satış fiyatı 20 / 4 = 5 TL'dir. Kalem başına kâr 1 TL olup alış fiyatına oranı 1 / 4 = %25'tir. Doğru cevap B'dir. 20 − 12 = 8 TL farkı doğrudan oranlamak yanlıştır, çünkü alınan ve satılan kalem sayıları farklıdır.
SORU 22 · Problemler
Tuz oranı %60 olan 50 kg tuzlu sudan kaç kg su buharlaştırılırsa karışımın tuz oranı %75 olur?
Çözüm
Karışımdaki tuz 50 × 0,60 = 30 kg'dır ve buharlaşmayla değişmez. x kg su buharlaşınca 30 / (50 − x) = 0,75 → 50 − x = 40 → x = 10. Doğru cevap C'dir. Tuz miktarının sabit kaldığı, yalnızca toplam karışımın azaldığı gözden kaçırılmamalıdır.
SORU 23 · Problemler
Altın oranı %80 olan 20 gramlık bir alaşım ile altın oranı %50 olan 30 gramlık bir alaşım eritilip karıştırılıyor. Yeni alaşımın altın oranı yüzde kaçtır?
Çözüm
İlk alaşımdaki altın 20 × 0,8 = 16 gram, ikincideki 30 × 0,5 = 15 gramdır. Toplam altın 31 gram, toplam alaşım 50 gramdır; oran 31 / 50 = %62. Doğru cevap B'dir. İki oranın ortalaması olan %65 (C) yanlıştır, çünkü alaşımların kütleleri eşit değildir.
SORU 24 · Problemler
İki sayının toplamı 48, farkı 12'dir. Büyük sayının küçük sayıya oranı kaçtır?
Çözüm
Sayılar x ve y olsun: x + y = 48 ve x − y = 12. Taraf tarafa toplanırsa 2x = 60 → x = 30, y = 18. Oran 30 / 18 = 5 / 3'tür; doğru cevap C'dir. Sayıların toplamını ve farkını bilmek sayıları (toplam + fark) / 2 ve (toplam − fark) / 2 ile verir.
SORU 25 · Problemler
Bir sınıftaki öğrencilerin 3/8'i erkektir. Sınıfa 6 kız öğrenci daha gelince kız öğrenci sayısı erkek öğrenci sayısının 2 katı olmaktadır. Sınıfın ilk mevcudu kaçtır?
Çözüm
Mevcut 8k olsun: erkek 3k, kız 5k. 6 kız gelince 5k + 6 = 2 × 3k → 5k + 6 = 6k → k = 6. İlk mevcut 8 × 6 = 48'dir; doğru cevap C'dir. Sağlama: 18 erkek, 30 kız; 6 kız eklenince 36 = 2 × 18 olur.
SORU 26 · İslamiyet Öncesi Türk Tarihi
İslamiyet öncesi Türk toplumlarında, toplulukların dini inançlarının sosyal yapıya etkisiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Çözüm
İslamiyet öncesi Türk toplumlarında yaygın olan Gök Tengri inancı tek tanrılı olmakla birlikte diğer inanç sistemleri (totemcilik, şamanizm) çok tanrılı öğeler de barındırmıştır. Tek tanrı inancı tüm topluluklarda yoktur. En güçlü çeldirici olan C seçeneği, totemcilik ve soy-ata inancıyla ilişkilidir, doğru bir bilgidir.
SORU 27 · İslamiyet Öncesi Türk Tarihi
Aşağıdaki Türk devletlerinden hangisi siyasi örgütlenme bakımından diğerlerine göre çift başlı yönetime örnektir?
Çözüm
Kök Türkler, devletlerini Doğu ve Batı olmak üzere iki kağanlık şeklinde yönetmişlerdir. En güçlü çeldirici A seçeneğidir; Uygurlar merkezî yönetim tarzı izlemişlerdir fakat çift başlılık görülmez.
SORU 28 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Aşağıdaki göl - oluşum türü eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Çözüm
Abant Gölü, Bolu'da bir heyelan kütlesinin vadiyi kapatmasıyla oluşmuş heyelan set gölüdür; doğru cevap B'dir. Tortum Gölü (Erzurum) de heyelan setidir, volkanik değil (A); Tuz Gölü tektonik kökenlidir (C); Nemrut Gölü Bitlis'teki Nemrut Dağı'nın kaldera gölü yani volkaniktir (D); Beyşehir Gölü tektonik-karstik kökenlidir (E).
SORU 29 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'nin en doğu ucunda yer alan Iğdır'da güneş, en batı ucundaki Gökçeada'dan yaklaşık 76 dakika önce doğar. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin sonucudur?
Çözüm
Dünya batıdan doğuya döndüğünden güneş önce doğudaki yerlerde doğar; her boylam arası 4 dakika fark yaratır. Türkiye 26°-45° doğu boylamları arasında olduğundan 19 × 4 = 76 dakika yerel saat farkı oluşur. Doğru cevap C'dir. Yarım küre (A) ve kuşak (B) enlemle, deniz (D) ve dağ uzanışı (E) özel konumla ilgilidir; güneşin doğuş saatini etkilemez.
SORU 30 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
I. Güneyden kuzeye gidildikçe sıcaklık ortalamalarının düşmesi
II. Dağların güney yamaçlarının kuzey yamaçlarından daha sıcak olması
III. Yaz aylarında gündüz süresinin gece süresinden uzun olması
IV. Üzerinden önemli ticaret yollarının geçmesi
Bu özelliklerden hangileri Türkiye'nin kuzey yarım kürede ve orta kuşakta yer almasının sonucudur?
Çözüm
Kuzeye gidildikçe sıcaklığın düşmesi (I), güneye bakan yamaçların daha fazla güneş alması (II) ve 21 Mart - 23 Eylül arasında gündüzlerin uzun olması (III) kuzey yarım kürede ve orta kuşakta bulunmanın, yani matematik konumun sonuçlarıdır; doğru cevap B'dir. Ticaret yollarının geçmesi (IV) kıtalar arasındaki yerle ilgili özel konum sonucudur.
SORU 31 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'de ortalama yükseltinin batıdan doğuya doğru artmasının sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Çözüm
Yükselti arttıkça engebe artar, düz ve sıcak tarım alanları daralır; Doğu Anadolu'da tarım alanları batıya göre daha dardır. Dolayısıyla D yükseltinin sonucu olamaz, doğru cevap D'dir. Yükseltiyle kış sıcaklıklarının düşmesi (A), eğimin artmasıyla akarsuların hızlanması (B), kar yağışının artması (C) ve yerleşmelerin daha yüksekte kurulması (E) yükseltinin sonuçlarıdır.
SORU 32 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'deki aşağıdaki ovalardan hangisi oluşum bakımından diğerlerinden farklıdır?
Çözüm
Çukurova (Seyhan-Ceyhan), Bafra (Kızılırmak), Çarşamba (Yeşilırmak) ve Silifke (Göksu) ovaları akarsuların denize döküldüğü yerde alüvyon biriktirmesiyle oluşan delta ovalarıdır. Konya Ovası ise iç kesimde, eski bir göl tabanında oluşmuş tektonik kökenli karasal bir ovadır. Doğru cevap E'dir.
SORU 33 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'de Karadeniz kıyılarının her mevsim yağış almasında aşağıdakilerden hangisinin etkisi en fazladır?
Çözüm
Karadeniz'den gelen nemli hava kütleleri, kıyıya paralel uzanan Kuzey Anadolu Dağları'na çarparak yükselir, soğur ve yamaç (orografik) yağışları bırakır; bu nedenle kıyı kuşağı her mevsim yağışlıdır. Doğru cevap B'dir. Enlem (A) yağış rejimini belirlemez; volkanik dağ (C), tuzluluk (D) ve akarsu sayısı (E) yağışın nedeni değil sonucudur.
SORU 34 · Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
Türkiye'de kışları ılık ve yağışlı, yazları sıcak ve kurak geçen iklim bölgelerinde görülen, kısa boylu ve her mevsim yeşil çalılardan oluşan doğal bitki örtüsü aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Maki, Akdeniz ikliminin doğal bitki örtüsüdür; zeytin, mersin, defne, keçiboynuzu gibi kuraklığa dayanıklı, kısa boylu ve her mevsim yeşil kalan çalılardan oluşur. Doğru cevap B'dir. Bozkır (A) karasal iklimin, iğne yapraklı orman (E) soğuk ve nemli iklimin bitki örtüsüdür; tundra (C) Türkiye'de görülmez.
SORU 35 · Anayasa ve Devlet Yapısı
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin kanunla ilişkisine ilişkin olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Çözüm
Anayasaya göre, kanunun düzenlediği alanlarda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi uygulanamaz. Hiyerarşide kanun daha üstündür. En güçlü çeldirici 'Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, kanunun açıkça düzenlediği alanlarda da geçerlidir' ifadesi ise yanlıştır çünkü kararnamenin uygulanma önceliği kanun bulunmadığı alanlardadır.
SORU 36 · Anayasa ve Devlet Yapısı
1982 Anayasası'na göre Cumhurbaşkanı seçilebilmek için aranan yaş şartı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Anayasa'nın 101. maddesine göre Cumhurbaşkanı, kırk yaşını doldurmuş, yükseköğrenim yapmış ve milletvekili seçilme yeterliliğine sahip Türk vatandaşları arasından seçilir. Milletvekili seçilme yaşı 18'dir; E ve C seçenekleri bazı adayların akıldaki eski ya da yabancı ülke düzenlemeleriyle karıştırdığı değerlerdir.
SORU 37 · Anayasa ve Devlet Yapısı
1982 Anayasası'na göre TBMM, Cumhurbaşkanı ve TBMM seçimlerinin birlikte yenilenmesine hangi çoğunlukla karar verebilir?
Çözüm
Anayasa'nın 116. maddesine göre TBMM, üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla (360 milletvekili) seçimlerin yenilenmesine karar verebilir; bu durumda TBMM genel seçimi ile Cumhurbaşkanı seçimi birlikte yapılır. Cumhurbaşkanı da seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. D (üçte iki, 400 milletvekili) Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulmadan kabulü için gereken çoğunluktur ve en güçlü çeldiricidir.
SORU 38 · Güncel Olaylar
Mayıs 2025'te Almanya'da federal şansölye (başbakan) olarak göreve başlayan Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) lideri aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Şubat 2025'teki erken federal seçimi CDU/CSU'nun kazanmasının ardından Friedrich Merz, Mayıs 2025'te Federal Meclis'te yapılan oylamayla Almanya şansölyesi olmuştur; doğru cevap C'dir. Olaf Scholz (A) önceki şansölye, Merkel (B) 2005-2021 arası şansölye, Habeck (D) Yeşiller'in adayı, Steinmeier (E) ise cumhurbaşkanıdır.
SORU 39 · Güncel Olaylar
Ekim 2025'te Japonya'da başbakanlık görevine gelerek ülkenin ilk kadın başbakanı olan siyasetçi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Liberal Demokrat Parti'nin Ekim 2025'teki liderlik seçimini kazanan Sanae Takaichi, parlamentonun onayıyla Japonya'nın ilk kadın başbakanı olmuştur; doğru cevap B'dir. Yuriko Koike (A) Tokyo valisidir; Kishida (C) ve Ishiba (D) önceki başbakanlardır; Kamikawa (E) eski dışişleri bakanıdır.
SORU 40 · Güncel Olaylar
Ağustos 2025'te Washington'da imzalanan ortak bildiriyle on yıllardır süren çatışmaları sona erdirme yolunda barış sürecini başlatan iki Güney Kafkasya ülkesi aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Çözüm
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, ABD Başkanı Trump'ın ev sahipliğinde Ağustos 2025'te Beyaz Saray'da barış anlaşmasının metnini parafe eden ortak bildiriyi imzalamıştır; bildiri Nahçıvan'a ulaşımı sağlayacak Zengezur hattına ilişkin düzenlemeyi de içermektedir. Doğru cevap B'dir.
SORU 41 · Güncel Olaylar
Haziran 2025'te Hollanda'nın Lahey kentinde düzenlenen NATO Zirvesi'nde alınan en dikkat çekici karar aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Lahey Zirvesi'nde (24-25 Haziran 2025) müttefikler, 2035'e kadar yıllık savunma harcamalarını GSYH'nin %3,5'i temel savunma ve %1,5'i güvenlikle ilgili altyapı olmak üzere toplam %5'e çıkarmayı taahhüt etmiştir; doğru cevap B'dir. NATO merkezi Brüksel'dedir (A), Ukrayna üye yapılmamıştır (C), Genel Sekreter Mark Rutte'dir (D).
SORU 42 · Güncel Olaylar
Kasım 2025'te Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı'nın 30.'su (COP30) Amazon bölgesindeki hangi şehirde düzenlenmiştir?
Çözüm
COP30, Kasım 2025'te Brezilya'nın Amazon bölgesindeki Belém kentinde düzenlenmiştir; doğru cevap C'dir. Dubai (A) 2023 COP28'e, Bakü (B) 2024 COP29'a, Şarm el-Şeyh (D) 2022 COP27'ye, Glasgow (E) 2021 COP26'ya ev sahipliği yapmıştır. Türkiye ise 2026'daki COP31'e Antalya'da ev sahipliği yapacaktır.
SORU 43 · Güncel Olaylar
Mayıs 2025'te Türkiye'de "Terörsüz Türkiye" süreci kapsamında gerçekleşen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Şubat 2025'te Abdullah Öcalan'ın çağrısının ardından PKK terör örgütü, Mayıs 2025'te düzenlediği kongrede kendini feshettiğini ve silahlı mücadeleye son verdiğini açıklamış; Temmuz 2025'te ilk silah bırakma töreni yapılmıştır. Bu gelişmeler "Terörsüz Türkiye" süreci olarak adlandırılmıştır; doğru cevap A'dır. Diğer seçeneklerdeki gelişmeler yaşanmamıştır.
SORU 44 · Sözcükte Anlam
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük yerine kullanılabilecek "kök" sözcüğü terim anlamıyla kullanılmıştır?
Çözüm
C'de "kök" sözcüğü dil bilgisi alanına özgü bir kavramı (sözcüğün anlamlı en küçük parçası) karşıladığından terim anlamındadır. B'de bitkinin toprak altındaki bölümü anlamıyla gerçek anlamdadır; E'deki "diş kökü" de gerçek anlamda kullanılmıştır. A ve D'de "kök" bir şeyin kaynağı, nedeni anlamında mecazdır. Soru kökündeki "altı çizili sözcük yerine" ifadesi, her seçenekteki "kök" sözcüğünün değerlendirileceğini belirtir.
SORU 45 · Sözcükte Anlam
Aşağıdaki atasözlerinden hangisi "bir işi zamanında ve gerektiği gibi yapmamanın sonradan telafi edilemeyeceği" düşüncesini anlatır?
Çözüm
"Son pişmanlık fayda vermez." atasözü, iş işten geçtikten sonra duyulan pişmanlığın bir şeyi değiştirmeyeceğini, yani yapılmayanın sonradan telafi edilemeyeceğini anlatır. C seçeneği zamanla ilgili olduğundan çeldiricidir; ancak o atasözü değersiz görünen şeyleri saklamanın ileride işe yarayacağını söyler. A tutumluluğu ve birikimi, B gücüne göre harcamayı, E dayanışmayı öğütler.
SORU 46 · Temel Kavramlar ve Sayılar
Boyutları 12 cm ve 18 cm olan dikdörtgen biçimli fayanslar, hiç kesilmeden ve aralarında boşluk bırakılmadan yan yana dizilerek bir kare alan kaplanacaktır. Bu karenin bir kenarı en az kaç cm olur?
Çözüm
Karenin kenarı hem 12'nin hem 18'in katı olmalıdır; en küçük böyle sayı EKOK(12, 18) = 36'dır. Doğru cevap B'dir. 36 cm'lik kare için 3 × 2 = 6 fayans kullanılır. E seçeneği 12 × 18 çarpımıdır; EKOK yerine çarpım almak yaygın bir hatadır.
SORU 47 · Temel Kavramlar ve Sayılar
Ali 6 günde bir, Veli 8 günde bir kütüphaneye gitmektedir. İkisi bugün birlikte gittiğine göre en az kaç gün sonra yine aynı gün kütüphaneye gider?
Çözüm
İkisinin tekrar aynı gün gitmesi için geçen gün sayısı hem 6'nın hem 8'in katı olmalıdır; en küçüğü EKOK(6, 8) = 24'tür. Doğru cevap D'dir. A seçeneği EBOB(6, 8), C seçeneği iki sayının toplamı, E seçeneği çarpımıdır; bunların hiçbiri sorunun cevabı değildir.
SORU 48 · Temel Kavramlar ve Sayılar
Ardışık üç çift sayının toplamı 78 olduğuna göre bu sayıların en küçüğü kaçtır?
Çözüm
Sayılar x, x + 2 ve x + 4 olsun: 3x + 6 = 78 → 3x = 72 → x = 24. Sayılar 24, 26 ve 28'dir; en küçüğü 24'tür. Doğru cevap B'dir. C seçeneği ortanca sayı (78 ÷ 3 = 26), D seçeneği en büyük sayıdır.
SORU 49 · Temel Kavramlar ve Sayılar
1'den 40'a kadar olan doğal sayıların toplamı kaçtır?
Çözüm
1'den n'ye kadar sayıların toplamı n(n + 1)/2 formülüyle bulunur: 40 × 41 / 2 = 1640 / 2 = 820. Doğru cevap C'dir. Formülü 40 × 40 / 2 = 800 (B) ya da 40 × 42 / 2 = 840 (D) biçiminde yanlış uygulamak yaygın hatalardır.
SORU 50 · Temel Kavramlar ve Sayılar
a ve b pozitif tam sayılar ve a · b = 36 olduğuna göre a + b toplamının alabileceği en küçük değer kaçtır?
Çözüm
Çarpımı sabit olan iki pozitif sayının toplamı, sayılar birbirine en yakın olduğunda en küçük olur. 36 = 6 × 6 için toplam 12'dir; diğer çarpan çiftleri (4, 9) → 13, (3, 12) → 15, (2, 18) → 20, (1, 36) → 37 daha büyük toplam verir. Doğru cevap A'dır.
SORU 51 · İlk Müslüman Türk Devletleri
1040 Dandanakan Savaşı'nın en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Dandanakan Savaşı'nda Selçuklular Gaznelileri yenerek Horasan'a hâkim olmuş ve Büyük Selçuklu Devleti kesin olarak kurulmuştur. Tuğrul Bey bu zaferin ardından adına hutbe okutmuştur. Anadolu'nun kapıları 1071'de açılmıştır (B); Abbasi halifeliği 1258'de Moğollarca yıkılmıştır (C); Haçlı Seferleri 1096'da başlamıştır (E).
SORU 52 · İlk Müslüman Türk Devletleri
Malazgirt Savaşı'ndan sonra Anadolu'da kurulan ilk Türk beyliklerinden olan Danişmentliler, aşağıdaki illerden hangisinin çevresinde hüküm sürmüştür?
Çözüm
Danişmentliler, Sivas merkez olmak üzere Tokat, Amasya, Kayseri ve Malatya çevresinde hüküm sürmüştür. Saltuklular Erzurum'da, Mengücekliler Erzincan'da, Artuklular Diyarbakır ve Mardin çevresinde kurulmuştur. A ve B en güçlü çeldiricilerdir; Doğu Anadolu beylikleri sıkça birbirine karıştırılır.
SORU 53 · Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
Aşağıdaki bilgiler, bir ülkedeki nüfus piramidi ile ilgilidir:
- Tabanda daralma başlamıştır.
- Orta yaş grubu oranı artmaktadır.
- Yaşlı nüfus oranında artış gözlenmektedir.
Bu piramitle ilgili olarak aşağıdaki yorumlardan hangisi kesinlikle doğrudur?
Çözüm
Tabanda daralma, doğurganlık oranının düştüğünü ve yaşlı nüfusun arttığını gösterir. Bu bilgiler nüfusun yaş ortalamasının arttığına işaret eder (C). En güçlü çeldirici olan A seçeneği ise, taban genişliğiyle ilgili olup; taban daralıyorsa doğurganlık oranı yüksek değildir.
SORU 54 · Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye'de 1980 sonrası dönemde görülen dış göçlerin başlıca nedenlerinden biri değildir?
Çözüm
1980 sonrası dış göçlerde temel sebepler genellikle ekonomik sıkıntılar, güvenlik sorunları ve siyasi istikrarsızlıklardır. Ekonomik koşullardaki iyileşme (A) göçü teşvik eden bir neden değildir, aksine göçü azaltır. ‘Uluslararası işçilik anlaşmaları’ en güçlü çeldiricidir; çünkü özellikle Almanya ile yapılan işçi alımı anlaşmaları daha önceki dönemleri daha fazla etkilemiş, 1980 sonrası göçün çoğunluk nedeni ekonomik sorunlardır.
SORU 55 · Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
Türkiye'de 1950'li yıllardan itibaren kırsal alanlardan büyük kentlere gerçekleşen yoğun iç göçte aşağıdakilerden hangisi başlıca etken olmuştur?
Çözüm
Doğru cevap A seçeneğidir. Türkiye'de kırsal alanlardan kentlere yönelik iç göçler genellikle sanayileşmenin hız kazanması ve kentlerde daha fazla iş olanağının bulunması nedeniyle artmıştır. B seçeneği (sınır güvenliği sorunları), Türkiye'nin esas göç motiflerinde 1950 sonrası kentleşme ile ilişkili değildir ve daha çok dış göçlere sebep olur. En güçlü çeldirici E şıkkıdır; doğal afetler geçici göçlerde etkili olsa da sürekli kitle hareketinde ekonomik faktörler yani sanayileşme daha belirleyicidir.
SORU 56 · Temel Hak ve Hürriyetler
Aşağıdakilerden hangisi temel hak ve hürriyetlerin sınırlanmasında göz önünde bulundurulması gereken esaslardan biri değildir?
Çözüm
Doğru cevap E seçeneğidir; çünkü yasama organının mutlak takdir yetkisiyle sınırlama Anayasa'ya aykırıdır. Sınırlama, anayasada öngörülen sebep ve ölçütlere uygun şekilde yapılmalıdır. En güçlü çeldirici olan C seçeneği yanlıştır; çünkü orantılılık ilkesi sınırlamanın zorunlu bir unsurudur.
SORU 57 · Temel Hak ve Hürriyetler
Anayasa'nın 15. maddesine göre, olağanüstü hâl döneminde temel hak ve hürriyetlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Doğru cevap D seçeneğidir; çünkü olağanüstü hâllerde dahi yaşama hakkı mutlak şekilde korunur ve sınırlandırılamaz. En güçlü çeldirici A ise doğrudur; çünkü ölüm cezası olağanüstü hâllerde de verilemez.
SORU 58 · Cümlede Anlam
"Yeni çıkan romanını bir solukta okuduğu, arkadaşlarına da tavsiye ettiği biliniyor." cümlesinden aşağıdakilerden hangisi kesin olarak çıkarılabilir?
Çözüm
'Bir solukta okudu' ifadesi romanın kısa sürede okunduğunu kesin olarak gösterir. En güçlü çeldirici olan A (romanı beğenmiştir), tavsiye etmiş olması ve hızlı okuması dolayısıyla çıkarsanabilir gibi görünse de ifadenin içinde doğrudan beğenme eylemi yer almamaktadır.
SORU 59 · Cümlede Anlam
Aşağıdakilerin hangisinde, cümlede amaç-sonuç ilişkisi yoktur?
Çözüm
D seçeneğinde bir neden-sonuç ilişkisi vardır; derslerin iptal olması okula gitmeme sonucunu doğurmuş, ortada bir amaç yoktur. Diğer seçeneklerin tamamında gerçekleştirilen eylemler belirli bir amaca yöneliktir.
SORU 60 · Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
(−2)^4 + (−2)^3 işleminin sonucu kaçtır?
Çözüm
Negatif sayının çift kuvveti pozitif, tek kuvveti negatiftir: (−2)^4 = 16 ve (−2)^3 = −8. Toplam 16 + (−8) = 8 olur. Her iki kuvveti de pozitif alan aday 16 + 8 = 24 (E) bulur; yalnızca (−2)^4'ü hesaplayan aday 16 (D) bulur; üsleri taban gibi toplayan aday 4 ya da 6 gibi anlamsız sonuçlara ulaşır.
SORU 61 · Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
−1 < x < 0 olmak üzere x, x², x³ ve 1/x sayılarının küçükten büyüğe sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
x = −1/2 alınarak denenir: x = −0,5; x² = 0,25; x³ = −0,125; 1/x = −2. Sıralama −2 < −0,5 < −0,125 < 0,25, yani 1/x < x < x³ < x² olur (A). Negatif bir sayının küpünün sayının kendisinden küçük olduğunu sanan aday D'yi seçer; oysa (−1, 0) aralığında küp alma sayıyı sıfıra yaklaştırır, yani büyütür.
SORU 62 · Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
2¹⁰ · 5⁸ sayısı kaç basamaklıdır?
Çözüm
2¹⁰ · 5⁸ = 2² · 2⁸ · 5⁸ = 4 · (2 · 5)⁸ = 4 · 10⁸ olarak yazılır. 4 · 10⁸ sayısı 4'ün ardına 8 sıfır gelmesiyle oluşur ve 9 basamaklıdır. Doğru cevap B'dir. Üsleri toplayarak 18 (E) demek yanlıştır; tabanlar farklı olduğundan üsler doğrudan toplanamaz.
SORU 63 · Osmanlı Siyasi Tarihi
Aşağıdaki savaş - özellik eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Niğbolu Savaşı'nda (1396) Yıldırım Bayezid Haçlı ordusunu yenmiştir; Timur'a yenilgi ise 1402 Ankara Savaşı'ndadır. Doğru cevap D'dir. Koyunhisar ilk Osmanlı-Bizans savaşı (A), Sırpsındığı ilk Haçlı savaşı (B), I. Kosova'da I. Murat'ın şehit edilmesi (C) ve II. Kosova'nın Balkanları kesin Türk yurdu yapması (E) doğru bilgilerdir.
SORU 64 · Osmanlı Siyasi Tarihi
1402 Ankara Savaşı'nın ardından yaşanan Fetret Devri (1402-1413) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Çözüm
Ankara yenilgisinden sonra Timur, Yıldırım'ın birleştirdiği Anadolu beyliklerini yeniden kurdurmuş; şehzadeler arasındaki taht kavgaları on bir yıl sürmüştür. Doğru cevap B'dir. Balkanlardaki topraklar büyük ölçüde korunmuştur, Balkan halklarının Osmanlı yönetiminden memnun olması bunda etkilidir (A yanlış). Çelebi Mehmet 1413'te birliği yeniden sağlayarak "ikinci kurucu" sayılmıştır.
SORU 65 · Osmanlı Siyasi Tarihi
I. Rumeli Hisarı'nın yaptırılması
II. Şahi adı verilen büyük topların döktürülmesi
III. Gemilerin karadan Haliç'e indirilmesi
IV. Mora ve Karaman'a kuvvet gönderilmesi
Fatih Sultan Mehmet'in İstanbul'un fethinden önce aldığı bu önlemlerden hangileri Bizans'a Karadeniz'den gelebilecek yardımı engellemeye yöneliktir?
Çözüm
Rumeli Hisarı (Boğazkesen), Anadolu Hisarı'nın karşısına yapılarak Boğaz'ın denetimi sağlanmış ve Karadeniz'den gelebilecek yardım kesilmiştir; doğru cevap A'dır. Şahi toplar (II) surları yıkmak, gemilerin karadan yürütülmesi (III) Haliç'teki zinciri aşmak, Mora ve Karaman'a kuvvet gönderilmesi (IV) ise kuşatma sırasında başka cephelerden saldırıyı önlemek içindir.
SORU 66 · Osmanlı Siyasi Tarihi
İstanbul'un fethinin Türk tarihi açısından sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Çözüm
Halifelik, 1517 Mısır Seferi sonrasında Yavuz Sultan Selim döneminde Osmanlı hanedanına geçmiştir; İstanbul'un fethiyle (1453) ilgisi yoktur. Doğru cevap D'dir. Fetihle yükselme dönemi başlamış (A), Karadeniz ticaret yolları denetlenmiş (B), başkent Edirne'den İstanbul'a taşınmış (C) ve toprak bütünlüğü sağlanmıştır (E).
SORU 67 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Aşağıdaki turizm merkezi - bulunduğu il eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Çözüm
UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndeki geleneksel Osmanlı evleriyle ünlü Safranbolu, Karabük iline bağlı bir ilçedir; doğru cevap E'dir. Göbeklitepe Şanlıurfa'da (A), peribacalarıyla Kapadokya Nevşehir'de (B), Palandöken kış turizm merkezi Erzurum'da (C), Kommagene Krallığı'ndan kalan Nemrut Dağı anıtları Adıyaman'da (D) bulunur.
SORU 68 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Türkiye'de kara yolu ulaşımının diğer ulaşım türlerine göre daha yaygın olmasının nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Çözüm
Birim yük başına en ucuz taşıma deniz yoluyla yapılır; kara yolu taşımacılığı deniz ve demir yoluna göre daha pahalıdır. Bu nedenle D kara yolunun yaygınlığının nedeni olamaz; doğru cevap D'dir. Düşük yapım maliyeti (A), kapıdan kapıya hizmet (B), engebeli arazide kolay inşa (C) ve her yere ulaşabilme (E) kara yolunu yaygınlaştıran etkenlerdir.
SORU 69 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Türkiye'de nadas uygulamasının en yaygın olduğu bölge ile bunun temel nedeni aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Çözüm
Nadas, toprağın nem ve besin biriktirmesi için bir yıl boş bırakılmasıdır; yağışın yetersiz ve sulamanın sınırlı olduğu İç Anadolu'da en yaygındır. Doğru cevap B'dir. Karadeniz (A) yağışlı olduğundan nadasa gerek duyulmaz; Akdeniz'de (E) seracılık nadası azaltan değil, nadasla ilgisiz bir etkinliktir.
SORU 70 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Türkiye'de pamuk üretiminin son yıllarda en çok Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde (Şanlıurfa çevresi) yoğunlaşmasında aşağıdakilerden hangisi etkili olmuştur?
Çözüm
Pamuk, yazın yüksek sıcaklık ve bol sulama isteyen bir bitkidir. Güneydoğu Anadolu'nun sıcak yazları uygundur ancak yağış azdır; Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) kapsamında Atatürk Barajı ve Şanlıurfa tünelleriyle sulamanın yaygınlaşması pamuk üretimini bölgeye kaydırmıştır. Doğru cevap B'dir.
SORU 71 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Dünya üretiminde Türkiye'nin ilk sırada yer aldığı ve Karadeniz kıyı kuşağında (Ordu, Giresun) yoğun olarak yetiştirilen tarım ürünü aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Türkiye dünya fındık üretiminin yaklaşık üçte ikisini karşılayarak ilk sırada yer alır; üretim Ordu, Giresun, Trabzon ve Sakarya çevresinde yoğunlaşır. Doğru cevap B'dir. Çay (A) da Karadeniz'de yetişir ancak dünya sıralamasında ilk sırada değildir; pamuk (C), zeytin (D) ve buğday (E) Karadeniz ürünü değildir.
SORU 72 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Aşağıdaki madenlerden hangisinin Türkiye'deki en önemli çıkarım alanı Zonguldak-Ereğli havzasıdır?
Çözüm
Türkiye'nin taş kömürü üretiminin neredeyse tamamı Zonguldak-Ereğli-Amasra havzasından sağlanır; Karabük ve Ereğli demir-çelik fabrikaları bu havzaya yakın kurulmuştur. Doğru cevap B'dir. Linyit (A) Soma, Tunçbilek ve Afşin-Elbistan'da; bor (C) Balıkesir-Kütahya-Eskişehir'de; krom (D) Elazığ ve Fethiye'de; bakır (E) Artvin Murgul ve Kastamonu Küre'de çıkarılır.
SORU 73 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
I. Türkiye dünya bor rezervlerinin büyük bölümüne sahiptir.
II. Başlıca yatakları Balıkesir, Kütahya ve Eskişehir'dedir.
III. Türkiye'de bor üretimi yalnızca özel şirketlerce yapılmaktadır.
IV. Cam, seramik ve deterjan sanayisinde kullanılır.
Bu bilgilerden hangileri bor madeni için doğrudur?
Çözüm
Türkiye dünya bor rezervlerinin yaklaşık %70'ine sahiptir (I); yataklar Balıkesir Bigadiç, Kütahya Emet ve Eskişehir Kırka'dadır (II); bor cam, seramik, deterjan ve tarım gibi alanlarda kullanılır (IV). Doğru cevap B'dir. Bor üretimi devlet kuruluşu Eti Maden tarafından yapılır ve özel sektöre kapalıdır; III yanlıştır.
SORU 74 · Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
Fırat Nehri üzerinde kurulan Atatürk, Keban ve Karakaya barajlarının ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Atatürk (Şanlıurfa-Adıyaman), Keban (Elazığ) ve Karakaya (Diyarbakır-Malatya) barajları Fırat üzerinde kurulan ve akan suyun gücüyle elektrik üreten hidroelektrik santrallerdir; Atatürk Barajı Türkiye'nin en büyük hidroelektrik santralidir. Doğru cevap B'dir. Jeotermal (A), termik (C, D) ve rüzgâr (E) santralleri baraj gerektirmez.
SORU 75 · İdare Hukuku
İdari vesayetin kapsamı aşağıdakilerden hangisiyle en doğru şekilde sınırlandırılmıştır?
Çözüm
Doğru cevap C'dir çünkü idari vesayet, yalnızca kanunlarda açıkça öngörülmüş hallerde uygulanabilir ve bu çağdaş idare hukukunun temel prensibidir. B seçeneği güçlü çeldiricidir, çünkü vesayet yalnızca kararlar üzerinde değil, işlemler ve organlar üzerinde de olabilir; ancak kanuni düzenleme şarttır.
SORU 76 · İdare Hukuku
Aşağıdakilerden hangisi yerinden yönetim ilkesine göre oluşturulmuş bir kamu tüzel kişiliğidir?
Çözüm
Doğru cevap B'dir çünkü YÖK (Yükseköğretim Kurulu), kamu tüzel kişiliğine sahip, yerinden yönetim esasına göre oluşturulmuş bir kuruluştur. A ve D merkezî yönetim kuruluşlarıdır. C ve E ise taşra teşkilatında merkezî idareyi temsil eden birimlerdir. Güçlü çeldirici A’dır, ancak bakanlıklar merkezî yönetimdir.
SORU 77 · Sözel Mantık
Ada, Bora ve Ceren; fizik, kimya ve biyoloji derslerinden farklı birinin etüdüne pazartesi, çarşamba ve cuma günlerinden farklı birinde katılmaktadır.
• Fizik etüdü çarşamba günü yapılmaktadır.
• Bora cuma günü etüde katılmaktadır ve kimya etüdüne gitmemektedir.
• Ada fizik etüdüne katılmamaktadır.
Bu bilgilere göre Ada hangi gün hangi dersin etüdüne katılmaktadır?
Çözüm
Bora cuma günü gittiğine göre fizik (çarşamba) alamaz; kimyayı da almadığından Bora biyoloji etüdüne gider. Ada fizik almadığına göre kimya, Ceren ise fizik alır ve çarşamba gider. Kalan gün pazartesi Ada'nındır. Ada pazartesi kimya etüdüne katılır; doğru cevap A'dır.
SORU 78 · Sözel Mantık
• Her romancı iyi bir okurdur.
• Bazı iyi okurlar şiir yazar.
• Şiir yazan hiç kimse ressam değildir.
Bu öncüllere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle yanlıştır?
Çözüm
Üçüncü öncül şiir yazanlar ile ressamlar kümesinin kesişmediğini söyler; bu nedenle ressam olan bir şiir yazarının bulunması kesinlikle yanlıştır, doğru cevap B'dir. Diğer seçenekler öncüllerle çelişmez: romancıların şiir yazıp yazmadığı ya da ressam olup olmadığı öncüllerde belirtilmediğinden A, C, D ve E doğru da olabilir yanlış da.
SORU 79 · Sözel Mantık
Selin, Tolga, Umut ve Vedat dört kardeştir ve yaşları birbirinden farklıdır.
• Selin, Tolga'dan büyüktür.
• Tolga, Vedat'tan büyüktür.
• Umut en küçük kardeş değildir.
Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
Çözüm
İlk iki bilgiden Selin > Tolga > Vedat sırası çıkar. Umut en küçük olmadığına göre en küçük kardeş Vedat'tır; doğru cevap C'dir. Umut'un yeri belirsizdir: Selin'den büyük, Selin ile Tolga arasında ya da Tolga ile Vedat arasında olabilir. Bu yüzden A, B, D ve E kesin değildir.
SORU 80 · Sözel Mantık
Deniz, Ekin ve Fırat'ın en sevdiği renkler mavi, yeşil ve kırmızıdan; yaptıkları sporlar ise yüzme, koşu ve bisikletten farklı birer tanesidir.
• Maviyi seven kişi yüzme yapmamaktadır.
• Ekin koşu yapmaktadır ve yeşili sevmemektedir.
• Fırat kırmızıyı sevmektedir.
Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
Çözüm
Fırat kırmızıyı sever; Ekin yeşili sevmediğine ve kırmızı Fırat'ın olduğuna göre Ekin maviyi sever, Deniz'e yeşil kalır. Dolayısıyla C kesinlikle doğrudur. Ekin koşu yapar; yüzme ve bisiklet Deniz ile Fırat arasında paylaşılır ama hangisinin hangisini yaptığı bilgilerden çıkarılamaz, bu yüzden A, B ve E kesin değildir. D ise yanlıştır.
SORU 81 · Oran, Orantı ve Yüzde
a, b ve c sayıları sırasıyla 2, 3 ve 5 sayılarıyla orantılıdır. a + b + c = 80 olduğuna göre c − a farkı kaçtır?
Çözüm
a = 2k, b = 3k, c = 5k alınırsa 2k + 3k + 5k = 10k = 80 olur ve k = 8 bulunur. Buradan a = 16, c = 40 ve c − a = 40 − 16 = 24 elde edilir. Doğru cevap C'dir. A seçeneği a'nın, E seçeneği c'nin kendisidir; fark sorulduğu için bunlar çeldiricidir.
SORU 82 · Oran, Orantı ve Yüzde
Bir çiftlikteki yem stoku 20 ineğe 36 gün yetmektedir. İneklerden 4 tanesi satılırsa aynı yem stoku kalan ineklere kaç gün yeter?
Çözüm
İnek sayısı ile yemin yettiği gün sayısı ters orantılıdır. Toplam yem 20 × 36 = 720 inek-günlük yem olarak düşünülür. 4 inek satılınca 16 inek kalır: 720 ÷ 16 = 45 gün. Doğru cevap C'dir. Doğru orantı kurup 36 × 16 ÷ 20 = 28,8 bulmak yaygın hatadır.
SORU 83 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde devşirme sistemiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Çözüm
Devşirme sisteminde Hristiyan ailelerden alınan çocuklar önce Anadolu'daki Türk ailelerin yanına verilir; dil, din ve kültürü öğrendikten sonra Acemi Ocağı'na, oradan Yeniçeri Ocağı'na ya da yetenekli olanlar Enderun'a alınırdı. Doğru cevap A'dır. Sistem Hristiyan tebaadan (B yanlış), Acemi Ocağı aşamasıyla (C yanlış) ve I. Murat döneminde Pencik'in yerine (D yanlış) uygulanmıştır.
SORU 84 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı toprak sisteminde geliri padişah eşlerine ve annelerine ayrılan mirî toprak türü aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Paşmaklık, geliri padişahın annesi, eşleri ve kızlarına ayrılan mirî toprak türüdür. Doğru cevap C'dir. Yurtluk (A) sınır boylarındaki beylere, ocaklık (B) kale muhafızları ve tersane giderlerine ayrılır; mukataa (D) geliri iltizamla doğrudan hazineye alınan, malikâne (E) ise yaşam boyu kiraya verilen topraktır.
SORU 85 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde dirlik topraklarının gelirine göre büyükten küçüğe doğru sıralanışı aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Çözüm
Dirlik toprakları gelirlerine göre üçe ayrılır: Has yıllık geliri 100.000 akçeden fazla olan ve padişah, vezir, beylerbeyi gibi üst düzey yöneticilere; zeamet 20.000-100.000 akçe arası gelirle orta düzey görevlilere; tımar 20.000 akçeye kadar gelirle sipahilere verilirdi. Doğru sıralama Has - Zeamet - Tımar, yani B seçeneğidir.
SORU 86 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde kadı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Kadılar ilmiye sınıfına mensuptur ve kazaskere bağlıdır; Yeniçeri Ocağı'na bağlı değildir. Doğru cevap E'dir. Kadı hem şer'i hem örfi hukuku uygular (A), bulunduğu kazada belediye, noter ve mülki amir görevlerini de yürütür (B), kazasker tarafından atanır (C); kararlarından memnun olmayanlar Divan'a başvurabilirdi (D).
SORU 87 · Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde ilk medrese aşağıdaki padişahlardan hangisi döneminde, hangi şehirde açılmıştır?
Çözüm
Osmanlı'nın ilk medresesi 1331'de Orhan Bey tarafından İznik'te açılmış, ilk müderrisi Davud-ı Kayseri olmuştur. Doğru cevap B'dir. Fatih döneminde Sahn-ı Seman (D) ve Kanuni döneminde Süleymaniye medreseleri (E) kurulmuş; bunlar ilk değil, en üst düzey medreselerdir.
SORU 88 · Yargı ve Uluslararası Kuruluşlar
Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Doğru cevap E seçeneğidir. HSK üyelerinin tamamı TBMM tarafından seçilmez; bazı üyeler Cumhurbaşkanı ve Yargıtay ile Danıştay gibi kurul ve mahkemeler tarafından seçilmektedir. En güçlü çeldirici C'dir; ancak Cumhurbaşkanının da üyeler seçtiği güncel Anayasa düzenlemesinde doğrudur.
SORU 89 · Dil Bilgisi
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü düşmesine uğramış bir sözcük vardır?
Çözüm
"Burun" sözcüğü iyelik eki aldığında ikinci hecedeki dar ünlü düşer: burun-u > burnu. B'de "burnunun" sözcüğünde ünlü düşmesi vardır. E'deki "kolu" ve "elimde" sözcüklerinde ünlü düşmesi yoktur. A, C ve D'de böyle bir ses olayı bulunmaz; D'deki "rüzgâr" yalnızca düzeltme işaretiyle yazılan bir sözcüktür.
SORU 90 · Dil Bilgisi
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ne ... ne" sözcükleri bağlaç görevinde kullanılmıştır?
Çözüm
A'da "ne ... ne de" iki eş görevli ögeyi (geleceğini - kalacağını) olumsuzluk anlamıyla birbirine bağlamaktadır; bu kullanım bağlaçtır. B'de "ne", sıfatların derecesini artıran pekiştirme zarfı; C ve E'de soru zamiri; D'de "ne kadar" öbeğinde miktar zarfı göreviyle kullanılmıştır. Bağlaç olan "ne ... ne" kullanıldığında yüklem olumlu olsa bile cümlenin anlamı olumsuzdur.
SORU 91 · Dil Bilgisi
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "az" sözcüğü sıfat görevinde kullanılmıştır?
Çözüm
C'de "az", "öğrenci" adını sayı bakımından niteleyen belgisiz sıfattır. A'da "çalışarak" zarf-fiilini, B'de "kaldı" eylemini, D'de "konuşur" eylemini nitelediğinden zarftır. E'de "az" sözcüğü "tuzlu" sıfatının derecesini bildirdiğinden yine zarf görevindedir; sıfatı niteleyen sözcük zarf olur, bu nedenle E en güçlü çeldiricidir.
SORU 92 · Sayısal Mantık
Bir şifreleme sisteminde her harf, Türk alfabesindeki sırasının 2 katı olan sayıyla gösterilmektedir. Bu sisteme göre CAN sözcüğü 6-2-34 biçiminde yazıldığına göre KEDİ sözcüğü nasıl yazılır?
Çözüm
Türk alfabesinde C 3., A 1., N 17. harftir; 2 katları 6, 2 ve 34'tür, verilen örnekle uyuşur. K 14., E 6., D 5., İ 12. harftir; 2 katları 28, 12, 10 ve 24'tür. KEDİ = 28-12-10-24 olur; doğru cevap A'dır. Ç, Ğ, I ve İ gibi harfler sayılmazsa (B) ya da harf sıraları karıştırılırsa (E) yanlış sonuç çıkar.
SORU 93 · Sayısal Mantık
Gerçek sayılarda a ⊕ b = 2a + b − 1 biçiminde bir işlem tanımlanıyor. Buna göre (2 ⊕ 3) ⊕ 1 işleminin sonucu kaçtır?
Çözüm
Önce parantez içi: 2 ⊕ 3 = 2 · 2 + 3 − 1 = 6. Sonra 6 ⊕ 1 = 2 · 6 + 1 − 1 = 12. Doğru cevap C'dir. İşlem değişmeli değildir; sırayı değiştirip 1 ⊕ 6 = 2 + 6 − 1 = 7 bulmak ya da parantezi ihmal etmek yanlış sonuç verir.
SORU 94 · Sayısal Mantık
Bir kırtasiyenin üç günlük satışları aşağıdaki gibidir. Bir kalem 5 TL, bir defter 12 TL'ye satılmaktadır.
Pazartesi: 40 kalem, 25 defter
Salı: 35 kalem, 30 defter
Çarşamba: 45 kalem, 20 defter
Tabloya göre üç günde defterden elde edilen gelir, kalemden elde edilen gelirden kaç TL fazladır?
Çözüm
Üç günde satılan kalem 40 + 35 + 45 = 120 adet, geliri 120 × 5 = 600 TL'dir. Satılan defter 25 + 30 + 20 = 75 adet, geliri 75 × 12 = 900 TL'dir. Fark 900 − 600 = 300 TL olur; doğru cevap C'dir. E seçeneği defter gelirinin kendisidir.
SORU 95 · Sayısal Mantık
30 kişilik bir sınıfta yapılan sınavın sonuçları:
50 puan alan: 5 öğrenci
60 puan alan: 5 öğrenci
70 puan alan: 10 öğrenci
80 puan alan: 5 öğrenci
90 puan alan: 5 öğrenci
Tabloya göre sınıfın not ortalaması kaçtır?
Çözüm
Toplam puan 50 × 5 + 60 × 5 + 70 × 10 + 80 × 5 + 90 × 5 = 250 + 300 + 700 + 400 + 450 = 2100'dür. Ortalama 2100 ÷ 30 = 70 olur; doğru cevap C'dir. Dağılım 70 etrafında simetrik olduğundan ortalamanın 70 çıkması beklenen bir sonuçtur; beş notun basit ortalamasını (70) almak bu soruda tesadüfen aynı sonucu verse de genel bir yöntem değildir.
SORU 96 · Sayısal Mantık
2, 6, 18, 54, ... biçiminde devam eden sayı dizisinin 6. terimi kaçtır?
Çözüm
Her terim bir öncekinin 3 katıdır: 5. terim 54 × 3 = 162, 6. terim 162 × 3 = 486. Doğru cevap C'dir. A seçeneği 5. terim, E seçeneği 7. terimdir; terim numarası dikkatle sayılmalıdır.
SORU 97 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
Trablusgarp Savaşı sırasında Mustafa Kemal'in gönüllü subay olarak görev yaptığı bölge aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Osmanlı subayları gazeteci ve tüccar kılığında gizlice Trablusgarp'a geçmiş; Mustafa Kemal Derne ve Tobruk'ta, Enver Bey Bingazi'de yerli halkı örgütleyerek İtalyanları kıyıya hapsetmiştir. Doğru cevap B'dir. Bingazi (A) Enver Bey'in görev yeridir.
SORU 98 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
I. Balkan Savaşı'nın ardından imzalanan Londra Antlaşması'nın (1913) hükümleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer alır?
Çözüm
Londra Antlaşması ile Osmanlı'nın batı sınırı Midye-Enez hattı olarak çizilmiş; Edirne Bulgaristan'a bırakılmış, Girit Yunanistan'a verilmiş ve Arnavutluk'un bağımsızlığı tanınmıştır. Doğru cevap A'dır. Edirne, II. Balkan Savaşı sırasında geri alınmıştır (B); Arnavutluk 1912'de bağımsızlığını ilan etmiştir (C).
SORU 99 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
II. Balkan Savaşı'ndan sonra Osmanlı Devleti'nin Balkan devletleriyle imzaladığı antlaşmalar aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
Çözüm
II. Balkan Savaşı sonrasında Osmanlı, Bulgaristan ile İstanbul Antlaşması'nı (Eylül 1913, Edirne ve Kırklareli Osmanlı'da kaldı), Yunanistan ile Atina Antlaşması'nı (Kasım 1913, Ege adaları sorunu büyük devletlere bırakıldı) imzalamıştır. Doğru cevap B'dir. Bükreş Antlaşması (C, E) Balkan devletlerinin kendi aralarında yaptığı antlaşmadır; Osmanlı taraf değildir.
SORU 100 · 20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'na girmesine yol açan olay aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
İngiliz donanmasından kaçarak Osmanlı'ya sığınan Goeben ve Breslau, Yavuz ve Midilli adlarıyla Osmanlı donanmasına katılmış; 29 Ekim 1914'te Rusya'nın Odessa ve Sivastopol limanlarını bombalamasıyla Osmanlı fiilen savaşa girmiştir. Doğru cevap A'dır. Çanakkale'nin zorlanması (B) 1915'te, Arap isyanı (D) 1916'da savaş girildikten sonra olmuştur.
SORU 101 · Yazım Kuralları ve Noktalama
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yoktur?
Çözüm
"Köşe başı" ayrı yazılan bir birleşik sözcüktür; A doğrudur. B'de "akşamüstü" bitişik yazılmalıdır. C'de "ayakkabı" bitişik yazılan kalıplaşmış bir birleşik sözcüktür. D'de "önyargı" TDK'ye göre bitişik yazılır. E'de "vefasız" yapım ekiyle türemiş tek sözcüktür, ayrı yazılamaz.
SORU 102 · Geometri
Dik kenarlarının uzunlukları 5 cm ve 12 cm olan bir dik üçgenin çevresi kaç cm'dir?
Çözüm
Pisagor bağıntısıyla hipotenüs √(5² + 12²) = √(25 + 144) = √169 = 13 cm bulunur. Çevre 5 + 12 + 13 = 30 cm'dir; doğru cevap C'dir. 5-12-13 üçlüsü sık kullanılan özel bir dik üçgendir. E seçeneği (5 × 12) dik kenarların çarpımıdır, alanın iki katına eşittir.
SORU 103 · Geometri
Bir ABC üçgeninde A açısının ölçüsü 40°'dir. B ve C açılarının iç açıortayları D noktasında kesiştiğine göre BDC açısının ölçüsü kaç derecedir?
Çözüm
B + C = 180 − 40 = 140°'dir. Açıortaylar bu açıları yarıya böldüğünden DBC + DCB = 70° olur; BDC = 180 − 70 = 110°'dir. Doğru cevap B'dir. Bu sonuç, iki iç açıortay arasındaki açı için bilinen 90 + A/2 = 90 + 20 = 110 formülüyle de doğrulanır.
SORU 104 · Geometri
Bir paralelkenarın ardışık iki iç açısından biri diğerinin 2 katıdır. Buna göre bu paralelkenarın küçük açısı kaç derecedir?
Çözüm
Paralelkenarda ardışık iki iç açı bütünlerdir, toplamları 180°'dir. Küçük açı x ise büyük açı 2x olur: x + 2x = 180 → x = 60°. Doğru cevap C'dir. E seçeneği büyük açıdır (120°). Ardışık açıların toplamını 360 almak (A, E karışıklığı) yaygın hatadır.
SORU 105 · Millî Mücadele Dönemi
Toplanış biçimi bakımından bölgesel olmasına karşın aldığı kararlar bakımından ulusal nitelik taşıyan kongre aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Erzurum Kongresi (23 Temmuz - 7 Ağustos 1919) Doğu Anadolu illerinin delegeleriyle toplanmış, yani bölgeseldir; ancak "vatan bir bütündür, parçalanamaz", "manda ve himaye kabul edilemez" gibi tüm yurdu ilgilendiren kararlar almıştır. Doğru cevap C'dir. Sivas Kongresi (A) hem toplanış hem kararlar bakımından ulusaldır; Balıkesir, Alaşehir ve Edirne kongreleri her iki bakımdan da bölgeseldir.
SORU 106 · Millî Mücadele Dönemi
Amasya Görüşmeleri'nde (Ekim 1919) İstanbul Hükûmeti adına Bahriye Nazırı Salih Paşa'nın Temsil Heyeti ile masaya oturması aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?
Çözüm
Damat Ferit Hükûmeti'nin düşmesinden sonra kurulan Ali Rıza Paşa Hükûmeti, Salih Paşa'yı Amasya'ya göndererek Temsil Heyeti ile görüşmüş; bu, İstanbul Hükûmeti'nin Temsil Heyeti'ni ve Millî Mücadele'yi hukuken tanıdığı anlamına gelir. Doğru cevap A'dır. Saltanat 1922'de kaldırılmış (B), Mebusan Meclisi görüşmelerden sonra toplanıp 1920'de dağıtılmış (D), Ankara 1923'te başkent olmuştur (E).
SORU 107 · Millî Mücadele Dönemi
Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nin Misak-ı Millî'yi kabul etmesinin (28 Ocak 1920) en yakın sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Misak-ı Millî'nin kabulüyle Mebusan Meclisi'nin Millî Mücadele'nin ilkelerini benimsemesi İtilaf Devletleri'ni rahatsız etmiş, 16 Mart 1920'de İstanbul resmen işgal edilmiş ve Meclis dağıtılmıştır; bu gelişme TBMM'nin açılmasına ortam hazırlamıştır. Doğru cevap B'dir. Sevr (A) Ağustos 1920'de, Londra Konferansı (E) 1921'de gerçekleşmiş; Erzurum Kongresi (D) ise 1919'da daha önce toplanmıştır.
SORU 108 · Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gereksiz sözcük kullanımından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?
Çözüm
C seçeneğinde 'bence' sözcüğü iki kez kullanılarak gereksiz sözcük tekrarına yol açmıştır. Bu da anlatım bozukluğuna sebep olur. D seçeneğinde 'de' bağlacı gereksiz değildir; toplantıya katılımı vurgulamak için kullanılmıştır.
SORU 109 · Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gereksiz sözcük kullanımından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?
Çözüm
"Birbirimize" sözcüğü zaten karşılıklılık anlamı taşıdığından "karşılıklı olarak" ifadesi gereksizdir; ikisinin bir arada kullanılması anlatım bozukluğu yaratır. Cümle "Birbirimize söz verdik." biçiminde düzeltilir. Diğer seçeneklerde anlamca gereksiz bir sözcük yoktur; B'deki "hiç" sözcüğü olumsuz cümlede pekiştirme sağlar, gereksiz değildir.
SORU 110 · Kümeler, Fonksiyon ve Olasılık
A ve B kümeleri için s(A) = 12, s(B) = 9 ve s(A ∩ B) = 4 olduğuna göre s(A ∪ B) kaçtır?
Çözüm
Birleşimin eleman sayısı s(A ∪ B) = s(A) + s(B) − s(A ∩ B) formülüyle bulunur: 12 + 9 − 4 = 17. Kesişimi çıkarmayı unutan aday 21 bulur (D); kesişimi iki kez çıkaran aday 13 bulur (A); kesişimi toplayan aday 25 bulur (E).
SORU 111 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
3 Mart 1924'te kabul edilen düzenlemelerden biri olan Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun aşağıdaki hangi sonuca yol açtığı söylenemez?
Çözüm
Doğru cevap D'dir. Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile okullar arasında mezhep ayrımına son verilmiş, dini ve laik eğitim kurumları Milli Eğitim Bakanlığı çatısı altında birleştirilmiştir. En güçlü çeldirici E, doğru bir sonucu vermektedir.
SORU 112 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Bir köy mahallesinde, 1920’lerin sonlarında gerçekleştirilen bir belediye toplantısında şöyle bir karar alınmıştır: 'Mahallede yaşayan tüm yurttaşlar, herhangi bir ayrım gözetmeksizin seçimlere katılacak ve yönetime aday olabilecektir.' Bu karar, aşağıdaki Atatürk ilkelerinden hangisiyle en çok ilişkilidir?
Çözüm
Doğru yanıt 'Halkçılık'tır. Çünkü halkçılık ilkesi, toplumda tüm yurttaşların eşit haklara sahip olması ve yönetimde söz sahibi olmasını öngörür. En güçlü çeldirici olan 'Cumhuriyetçilik' temel olarak yönetim şekliyle ilgilidir ve seçimlerle bağlantılı olsa da, soruda vurgulanan eşit yurttaşlık ve katılım doğrudan halkçılık ilkesine işaret eder.
SORU 113 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
1927 yılında Medeni Kanun'un kabul edilmesiyle birlikte evlilikle ilgili geleneksel uygulamalar sona erdirilmiş, resmi nikâh zorunlu kılınmıştır. Bu dönüşümün temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Doğru cevap 'Kadın ve erkekler arasında eşitliğin sağlanması'dır. Medeni Kanun’un en önemli gerekçesi, toplumda kadın ve erkekler arasındaki hukuksal eşitsizlikleri ortadan kaldırmaktır. En güçlü çeldirici olan 'Kadınlara miras hakkı vermek', Medeni Kanun'da yer alan bir düzenlemedir ancak sorudaki dönüşümün temel gerekçesi genel eşitlik ilkesidir.
SORU 114 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Atatürk döneminde, 1937 yılında Türkiye’nin Sadabat Paktı’na dâhil olmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Doğru cevap C seçeneğidir. Sadabat Paktı'nın ana hedefi, Orta Doğu’da bölgesel barış ve güvenliği sağlamaktır. En güçlü çeldirici olan A seçeneği (askeri iş birliği), Pakt'ın amaçları arasında yer alsa da, temel amaç bölgesel güvenliktir.
SORU 115 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdaki inkılap - alan eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Çözüm
Tevhid-i Tedrisat (Öğretim Birliği) Kanunu tüm okulları Maarif Vekâleti'ne bağladığından eğitim alanındaki inkılaptır; doğru cevap B'dir. Kabotaj Kanunu ekonomi (A), Soyadı Kanunu toplumsal (C), Aşar'ın kaldırılması ekonomi (D), Şapka Kanunu ise toplumsal alan (E) inkılabıdır.
SORU 116 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
3 Mart 1924'te halifeliğin kaldırılmasıyla birlikte kabul edilen diğer düzenlemeler aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Çözüm
3 Mart 1924'te üç kanun birlikte çıkarılmıştır: halifeliğin kaldırılması ve Osmanlı hanedanının yurt dışına çıkarılması, Tevhid-i Tedrisat Kanunu ve Şer'iye ve Evkaf Vekâleti ile Erkân-ı Harbiye Vekâleti'nin kaldırılması. Doğru cevap A'dır. Diğer seçeneklerdeki düzenlemeler 1922, 1923, 1925, 1926, 1928 ve 1934 yıllarına aittir.
SORU 117 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
3 Mart 1924'te Erkân-ı Harbiye Vekâleti'nin (Genelkurmay Bakanlığı) kaldırılarak Genelkurmay Başkanlığı'nın kurulmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Erkân-ı Harbiye Vekili aynı zamanda milletvekili olduğundan ordu siyasetin içindeydi; vekâletin kaldırılıp Genelkurmay Başkanlığı'nın kurulmasıyla ordunun siyasetten ayrılması amaçlanmıştır. Bu anlayış 1924'te komutanların ya askerlik ya milletvekilliği seçmesinin istenmesiyle pekiştirilmiştir. Doğru cevap A'dır.
SORU 118 · İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
Aşağıdaki gelişmelerden hangisi doğrudan "inkılapçılık" ilkesiyle ilgilidir?
Çözüm
İnkılapçılık, çağın gerisinde kalmış kurumların yerine çağdaş olanları koymayı ifade eder; Arap alfabesinin yerine Latin esaslı Türk alfabesinin kabulü (1928) bu ilkenin en belirgin örneğidir. Doğru cevap B'dir. Tevhid-i Tedrisat laiklik ve milliyetçilikle, Aşar'ın kaldırılması halkçılıkla, kadın hakları halkçılıkla, Cumhuriyetin ilanı cumhuriyetçilikle doğrudan ilişkilidir.
SORU 119 · Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi
ABD'nin 1947'de Sovyet yayılmasına karşı Türkiye ve Yunanistan'a askerî ve ekonomik yardım yapılmasını öngören politikası aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Truman Doktrini (1947), Sovyet baskısı altındaki Türkiye ve Yunanistan'a yardım yapılmasını öngörmüş ve Soğuk Savaş'ın başlangıcı sayılmıştır. A en güçlü çeldiricidir; Marshall Planı (1948) Avrupa'nın ekonomik kalkınması için genel bir yardım programıdır. Monroe (1823) Amerika kıtasına, Eisenhower (1957) Orta Doğu'ya yöneliktir; Wilson İlkeleri 1918'e aittir.
SORU 120 · Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi
Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında ortaklık ilişkisini başlatan ve 1963'te imzalanan antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
12 Eylül 1963'te imzalanan Ankara Antlaşması, Türkiye ile AET arasındaki ortaklık ilişkisinin temelidir. D en güçlü çeldiricidir; Katma Protokol 1970'te imzalanıp 1973'te yürürlüğe girmiş, ortaklığın geçiş dönemini düzenlemiştir. Roma (1957) AET'yi, Maastricht (1992) Avrupa Birliği'ni kuran, Lizbon (2007) ise AB kurumlarını yeniden düzenleyen antlaşmalardır.
Bu, KPSS sınavının gerçek konu dağılımına göre kurulmuş 120 soruluk tam denemedir ve sınav süresi 130 dakikadır. Sorular rastgele seçilmez; her dersten sınavdaki payı kadar soru alınır.
KPSS sınavında yanlış cevaplar doğruları götürür. Bu yüzden testi çözerken emin olmadığınız soruları işaretlemeden önce en az bir iki şıkkı eleyip eleyemediğinize bakın; eleyebiliyorsanız işaretlemek matematiksel olarak kârlıdır, hiçbir fikriniz yoksa boş bırakmak daha güvenlidir.
Bu testteki konu dağılımı
Konu
Soru
Paragrafta Anlam
14 soru
Problemler
11 soru
Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası
8 soru
İnkılap Tarihi ve Atatürk İlkeleri
8 soru
Türkiye'nin Fiziki Coğrafyası
7 soru
Güncel Olaylar
6 soru
Temel Kavramlar ve Sayılar
5 soru
Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
5 soru
Sayısal Mantık
5 soru
Osmanlı Siyasi Tarihi
4 soru
Sözel Mantık
4 soru
20. Yüzyıl Başında Osmanlı Devleti
4 soru
Anayasa ve Devlet Yapısı
3 soru
Türkiye'nin Beşerî Coğrafyası
3 soru
Rasyonel, Üslü ve Köklü Sayılar
3 soru
Dil Bilgisi
3 soru
Millî Mücadele Dönemi
3 soru
Geometri
3 soru
İslamiyet Öncesi Türk Tarihi
2 soru
Sözcükte Anlam
2 soru
İlk Müslüman Türk Devletleri
2 soru
Temel Hak ve Hürriyetler
2 soru
Cümlede Anlam
2 soru
İdare Hukuku
2 soru
Oran, Orantı ve Yüzde
2 soru
Anlatım Bozuklukları
2 soru
Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi
2 soru
Yargı ve Uluslararası Kuruluşlar
1 soru
Yazım Kuralları ve Noktalama
1 soru
Kümeler, Fonksiyon ve Olasılık
1 soru
Testi nasıl çözmelisiniz
Soruları süre tutarak çözün; sınavda soru başına düşen süreyi bilmek, doğru cevabı bilmek kadar belirleyicidir. Her sorunun altında çözümü var, ama cevabı işaretlemeden çözüme bakmayın: yanlış yaptığınız soru, doğru yaptığınızdan daha çok şey öğretir. Test bittiğinde yanlışlarınızı not alıp ilgili konuya dönün.