KPSS İdare Hukuku konusundan çözümlü test. Tamamı özgün, her sorunun ayrıntılı çözümü var.
0doğru
0yanlış
0,00net
22:00kalan
SORU 01
Merkezî idarenin, yerinden yönetim kuruluşları üzerinde kanunda belirtilen sınırlar içinde sahip olduğu denetim yetkisine ne ad verilir?
Çözüm
İdari vesayet, ayrı tüzel kişiliğe sahip kuruluşlar üzerinde ancak kanunun öngördüğü hâllerde kullanılabilen bir denetimdir. Hiyerarşi ise aynı tüzel kişilik içindeki ast-üst ilişkisidir ve kanunla ayrıca düzenlenmesine gerek yoktur. Yetki genişliği, merkezî idarenin taşra teşkilatındaki bir görevlisinin merkeze danışmadan karar alabilmesini ifade eder.
SORU 02
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'deki büyükşehir belediyelerinin zorunlu organlarından biridir?
Çözüm
Doğru cevap C'dir çünkü büyükşehir belediyesi zorunlu organları; büyükşehir belediye meclisi, büyükşehir belediye encümeni ve büyükşehir belediye başkanıdır. A seçeneği çeldiricidir, encümen zorunlu organdır ancak A'da içeriği net verilmiştir ve sorunun odak noktası başkandır. B seçeneği il özel idaresinin organıdır, E seçeneği merkezî idareye aittir. D ise zorunlu bir organ değildir.
SORU 03
Aşağıdaki ifadelerden hangisi idari vesayet ile hiyerarşi arasındaki temel farklardan biridir?
Çözüm
Doğru cevap C'dir çünkü hiyerarşi aynı tüzel kişilik içindeki üst-ast ilişkisini, vesayet ise merkezî idarenin yerinden yönetime sahip olan farklı tüzel kişilikler üzerindeki yetkisini ifade eder. D seçeneği çeldiricidir fakat tam tersidir: Hiyerarşide ast-memur ilişkisi vardır, vesayette tüzel kişilik ayrımı bulunur.
SORU 04
Aşağıdakilerden hangisi merkezî yönetim teşkilatına ait birimlerden biri değildir?
Çözüm
Doğru cevap D'dir çünkü belediye başkanlıkları mahallî idarelerin, yani yerinden yönetimin bir organıdır. Diğer seçenekler merkezî yönetimin taşra teşkilatında yer alır. C seçeneği çeldiricidir çünkü kaymakamlığın ilçe yönetimi olduğu sıklıkla unutulup yerinden yönetim zannedilebilir, oysa merkezî idareye bağlıdır.
SORU 05
İdari vesayetin kapsamı aşağıdakilerden hangisiyle en doğru şekilde sınırlandırılmıştır?
Çözüm
Doğru cevap C'dir çünkü idari vesayet, yalnızca kanunlarda açıkça öngörülmüş hallerde uygulanabilir ve bu çağdaş idare hukukunun temel prensibidir. B seçeneği güçlü çeldiricidir, çünkü vesayet yalnızca kararlar üzerinde değil, işlemler ve organlar üzerinde de olabilir; ancak kanuni düzenleme şarttır.
SORU 06
Aşağıdakilerden hangisi yerinden yönetim ilkesine göre oluşturulmuş bir kamu tüzel kişiliğidir?
Çözüm
Doğru cevap B'dir çünkü YÖK (Yükseköğretim Kurulu), kamu tüzel kişiliğine sahip, yerinden yönetim esasına göre oluşturulmuş bir kuruluştur. A ve D merkezî yönetim kuruluşlarıdır. C ve E ise taşra teşkilatında merkezî idareyi temsil eden birimlerdir. Güçlü çeldirici A’dır, ancak bakanlıklar merkezî yönetimdir.
SORU 07
Merkezî yönetimin taşra teşkilatında ilin genel idaresinden sorumlu olan ve devletin ildeki temsilcisi sayılan görevli aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm
Anayasa'nın 126. maddesine göre illerin idaresi yetki genişliği esasına dayanır; vali, ilde devletin ve hükûmetin temsilcisi olarak il genel idaresinin başıdır. Kaymakam ilçenin başıdır ve valiye bağlıdır. Belediye başkanı ve il genel meclisi mahallî idare organlarıdır; A en güçlü çeldiricidir çünkü seçimle gelir ama merkezî yönetimi temsil etmez.
SORU 08
Aşağıdakilerden hangisi hizmet yerinden yönetim kuruluşlarına örnektir?
Çözüm
Yerinden yönetim kuruluşları yer yönünden (belediye, il özel idaresi, köy) ve hizmet yönünden (üniversiteler, TRT, kamu iktisadi teşebbüsleri, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları) olmak üzere ikiye ayrılır. Üniversiteler belirli bir hizmeti yürütmek için kurulmuş, kamu tüzel kişiliğine sahip hizmet yerinden yönetim kuruluşlarıdır. Kaymakamlık ise merkezî yönetimin taşra birimidir.
SORU 09
Aşağıdakilerden hangisi idari vesayet yetkisinin kullanımına örnektir?
Çözüm
İdari vesayet, merkezî idarenin yerinden yönetim kuruluşları üzerindeki, kanunla verilen istisnai denetim yetkisidir; Anayasa'nın 127. maddesi uyarınca görevleriyle ilgili bir suçtan soruşturma açılan mahallî idare organlarının İçişleri Bakanı'nca geçici olarak görevden uzaklaştırılması bunun tipik örneğidir. A, B, D ve E aynı tüzel kişilik içindeki üst-ast ilişkisini, yani hiyerarşi yetkisini gösterir.
SORU 10
Aşağıdakilerden hangisi belediyenin organlarından biri değildir?
Çözüm
Belediyenin organları belediye meclisi (karar organı), belediye encümeni ve belediye başkanıdır; büyükşehirlerde de büyükşehir belediye meclisi aynı işlevi görür. İl genel meclisi ise il özel idaresinin karar organıdır, belediyenin organı değildir. E çeldiricidir; büyükşehir belediye meclisi de bir belediye organıdır.
SORU 11
Yürürlükteki mevzuata göre bir ilin belediyesinin kanunla büyükşehir belediyesine dönüştürülebilmesi için il nüfusunun en az kaç olması gerekir?
Çözüm
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nda 6360 sayılı Kanun'la yapılan değişikliğe göre toplam nüfusu 750.000'den fazla olan illerin il belediyeleri kanunla büyükşehir belediyesine dönüştürülebilir. Bu düzenlemeyle büyükşehir belediyesi sayısı 30'a çıkmıştır. B, en güçlü çeldiricidir; değişiklikten önce ölçüt farklıydı ancak yürürlükteki eşik 750.000'dir.
SORU 12
Aşağıdakilerden hangisi merkezî yönetimin başkent teşkilatında yer alan yardımcı kuruluşlardan biridir?
Çözüm
Danıştay, Sayıştay ve Millî Güvenlik Kurulu, merkezî yönetimin başkent teşkilatına danışmanlık ve denetim hizmeti veren yardımcı kuruluşlardır; Danıştay idarenin danışma organı olup aynı zamanda yüksek idare mahkemesidir. İl idare kurulu taşra teşkilatına (C), belediye encümeni ve köy ihtiyar meclisi mahallî idarelere, üniversite senatosu hizmet yerinden yönetim kuruluşuna aittir.
SORU 13
1982 Anayasası'na göre mahallî idarelerin seçimleri kaç yılda bir yapılır?
Çözüm
127. maddeye göre mahallî idarelerin seçimleri, 67. maddedeki esaslara göre beş yılda bir yapılır. B en güçlü çeldiricidir; 2017 öncesinde TBMM seçimleri dört yılda bir yapılıyordu ve bu değer akılda kalmış olabilir, ancak mahallî idare seçimleri öteden beri beş yıllıktır.
SORU 14
Aşağıdakilerden hangisi merkezî yönetimin taşra teşkilatında yer alır?
Çözüm
Merkezî yönetimin taşra teşkilatı il ve ilçe yönetimlerinden oluşur; ilçede hükûmetin temsilcisi kaymakamdır. Doğru cevap C'dir. Belediye encümeni (A), il genel meclisi (B) ve köy ihtiyar meclisi (D) yer yönünden yerinden yönetim kuruluşlarının organları, üniversite senatosu (E) ise hizmet yönünden yerinden yönetim kuruluşunun organıdır.
SORU 15
İl yönetiminde vali ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Vali seçimle değil, İçişleri Bakanlığının önerisi üzerine Cumhurbaşkanı kararıyla atanır; doğru cevap D'dir. Vali ilde devletin ve hükûmetin temsilcisidir (A), il özel idaresinin yürütme organıdır (B), yetki genişliği ilkesi gereği merkeze danışmadan karar alabilir (C) ve il idare kuruluna başkanlık eder (E).
SORU 16
İdari vesayet yetkisinin kapsamıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Çözüm
İdari vesayet, merkezî idarenin yerinden yönetim kuruluşları üzerinde kanunda açıkça öngörülen sınırlar içinde kullandığı istisnai bir denetimdir; vesayet makamı kararları onaylayabilir, iptal edebilir ya da erteleyebilir. Doğru cevap C'dir. Vesayet makamı kuruluşun yerine geçerek karar alamaz (A), yetki kanunla tanınmadıkça kullanılamaz (B), hiyerarşideki gibi emir ve talimat verilemez (E); merkezî idarenin kendi birimleri arasındaki denetim hiyerarşidir (D).
SORU 17
I. Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu (TRT)
II. Belediyeler
III. Türkiye Barolar Birliği
IV. Kaymakamlık
Bu kuruluşlardan hangileri hizmet yönünden yerinden yönetim kuruluşlarıdır?
Çözüm
Hizmet yönünden yerinden yönetim kuruluşları belirli bir kamu hizmetini yürütmek için kurulan, ayrı tüzel kişiliği olan kuruluşlardır; TRT (I) ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşu olan Türkiye Barolar Birliği (III) bu gruptadır, doğru cevap A'dır. Belediyeler (II) yer yönünden yerinden yönetim kuruluşu, kaymakamlık (IV) ise merkezî idarenin taşra birimidir.
SORU 18
Aşağıdaki mahallî idare - organ eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Çözüm
Köyün organları köy derneği, ihtiyar meclisi ve muhtardır; belediye başkanı belediyenin organıdır, köyün değil. Doğru cevap E'dir. İl özel idaresinin organları il genel meclisi, il encümeni ve validir (A, D); belediyenin organları belediye meclisi, belediye encümeni ve belediye başkanıdır (B); köyün karar organlarından biri ihtiyar meclisidir (C).
SORU 19
1982 Anayasası'nın 127. maddesine göre mahallî idarelerin seçilmiş organlarının organlık sıfatını kaybetmesine ilişkin uyuşmazlıklar hangi makam tarafından çözümlenir?
Çözüm
127. maddeye göre mahallî idarelerin seçilmiş organlarının organlık sıfatını kazanmalarına ilişkin itirazların çözümü ve kaybetmeleri konusundaki denetim yargı yolu ile olur; doğru cevap C'dir. İçişleri Bakanı (A) yalnızca haklarında soruşturma açılan organ üyelerini kesin hükme kadar geçici olarak görevden uzaklaştırabilir; nihai karar yargıya aittir.
Çözüm
Hiyerarşi, aynı tüzel kişilik içinde üstün asta emir ve talimat verebildiği, işlemlerini denetleyebildiği ilişkidir; bakanın kendi bakanlığındaki genel müdüre emir vermesi buna örnektir, doğru cevap B'dir. Bakanlığın belediye kararını incelemesi (A) ve merkezî idarenin üniversite kararını denetlemesi (D) idari vesayet, Danıştayın iptal kararı (E) ise yargısal denetimdir.
Bu test, KPSS sınavının Vatandaşlık dersindeki İdare Hukuku konusundan 20 soru içerir. Bu konu sınavda ortalama 2,5 soruyla temsil edilir, yani testi bitirdiğinizde konunun sınavdaki payının birkaç katı kadar soru çözmüş olacaksınız.
KPSS sınavında yanlış cevaplar doğruları götürür. Bu yüzden testi çözerken emin olmadığınız soruları işaretlemeden önce en az bir iki şıkkı eleyip eleyemediğinize bakın; eleyebiliyorsanız işaretlemek matematiksel olarak kârlıdır, hiçbir fikriniz yoksa boş bırakmak daha güvenlidir.
Testi nasıl çözmelisiniz
Soruları süre tutarak çözün; sınavda soru başına düşen süreyi bilmek, doğru cevabı bilmek kadar belirleyicidir. Her sorunun altında çözümü var, ama cevabı işaretlemeden çözüme bakmayın: yanlış yaptığınız soru, doğru yaptığınızdan daha çok şey öğretir. Test bittiğinde yanlışlarınızı not alıp ilgili konuya dönün.