KPSS'de Boş Bırakmak Ne Zaman Mantıklı? Net Hesabının Matematiği
14.08.2026 · güncellendi 14.08.2026
KPSS'de her dört yanlış bir doğruyu götürür. Net hesabı basittir:
Net = Doğru − (Yanlış ÷ 4)
Bu kural, adayların en çok tereddüt ettiği kararı doğuruyor: emin olmadığım soruyu işaretleyeyim mi, boş mu bırakayım? Cevap duyguya değil olasılığa bakılarak verilir.
Hiçbir şık elenmemişse
Beş şıklı bir soruda tamamen rastgele işaretleme yaptığınızda doğru bulma olasılığınız 1/5, yanlış yapma olasılığınız 4/5'tir. Beklenen net katkısı şudur:
(1/5 × 1) − (4/5 × 1/4) = 0,2 − 0,2 = 0
Yani hiçbir şık eleyemediğiniz bir soruda rastgele işaretlemek ile boş bırakmak, uzun vadede aynı sonucu verir. Sistem tam da bunun için böyle kurulmuştur. Tek fark riskin dağılımıdır: işaretlerseniz sonuç daha çok şansa bağlanır.
Bir şık elediyseniz
Dört şık kaldığında doğru olasılığı 1/4'e çıkar:
(1/4 × 1) − (3/4 × 1/4) = 0,25 − 0,1875 = +0,0625
Küçük ama pozitif. Yani tek bir şıkkı bile kesin eleyebiliyorsanız işaretlemek matematiksel olarak kârlıdır.
İki şık elediyseniz
(1/3 × 1) − (2/3 × 1/4) = 0,333 − 0,167 = +0,167
Bu artık ciddi bir kazançtır. Sınav boyunca iki şık elediğiniz 12 soru varsa, bunları işaretlemek yaklaşık 2 net kazandırır. 2 net, sıralamada binlerce kişiyi geçmek demektir.
Özet tablo
| Elenen şık | Doğru olasılığı | Beklenen net | Karar |
|---|---|---|---|
| 0 | %20 | 0 | Fark etmez |
| 1 | %25 | +0,06 | İşaretle |
| 2 | %33 | +0,17 | Mutlaka işaretle |
| 3 | %50 | +0,38 | Mutlaka işaretle |
Asıl mesele: sahte eleme
Bu hesabın tek şartı, elediğiniz şıkkı gerçekten elemiş olmanızdır. Adayların çoğu "bu olamaz herhalde" diye hisle eleme yapar ve olasılığın kendi lehine döndüğünü sanır. Oysa yanlış eleme yaptıysanız hesap tersine işler: doğru şıkkı elediyseniz kazanma olasılığınız sıfırdır.
Bu yüzden eleme yaparken kendinize tek soru sorun: bu şıkkın neden yanlış olduğunu bir cümleyle söyleyebiliyor muyum? Söyleyemiyorsanız o eleme değil, hislenmedir ve hesaba katmayın.
Süre boyutu
Beklenen net hesabı sürenin bedelini içermez. Bir soruda iki şık elemek için 90 saniye harcadıysanız, o sırada çözebileceğiniz iki kolay soruyu kaybetmiş olabilirsiniz. 0,17 net kazanmak için 2 net feda etmek kötü bir alışveriştir. Emin olmadığınız soruyu işaretleyip geçin, dönüş için vaktiniz kalırsa geri gelin.